Với mục tiêu xây dựng chính quyền gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn, sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Đăk Tờ Kan, tỉnh Quảng Ngãi đã tập trung triển khai nhiều giải pháp hướng mạnh về cơ sở. Chăm lo đời sống nhân dân được xác định vừa là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, vừa là thước đo hiệu quả hoạt động của cấp ủy, chính quyền và đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Hiệu quả từ đồng thuận, thay đổi nếp nghĩ, cách làm
Xã vùng cao Đăk Tờ Kan được thành lập trên cơ sở hợp nhất xã Đăk Rơ Ông và xã Đăk Tờ Kan, hiện có 1.818 hộ với 9.260 nhân khẩu; đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 99,16%, chủ yếu là người Xơ Đăng. Là địa bàn vùng sâu, vùng xa, điều kiện kinh tế – xã hội còn nhiều khó khăn, toàn xã hiện có 191 hộ nghèo, chiếm 10,68% và không còn hộ cận nghèo. Sau sáp nhập, nguồn lực đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông, xây dựng nông thôn mới và các công trình phúc lợi còn hạn chế.
Trong điều kiện đó, cấp ủy, chính quyền xã xác định muốn thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, trước hết phải tạo được sự đồng thuận, khơi dậy tinh thần chủ động, tự lực vươn lên trong nhân dân.
Ông Ka Ba Thành, Tỉnh ủy viên, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã cho rằng, nếu không bám dân, sát hộ, không làm tốt công tác dân vận thì khó tạo được sự đồng thuận trong nhân dân; khi người dân chưa đồng thuận, chủ trương, quyết sách cũng khó đi vào cuộc sống. Từ nhận thức đó, Đảng ủy, chính quyền xã đặc biệt coi trọng công tác dân vận, lấy người dân làm trung tâm trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện nhiệm vụ.
Quyết định số 23-QĐ/TW ngày 30/7/2021 của Bộ Chính trị về ban hành Quy chế công tác dân vận của hệ thống chính trị cùng các chủ trương của Tỉnh ủy Quảng Ngãi về công tác dân vận được cấp ủy xã quán triệt, cụ thể hóa phù hợp với thực tế địa phương và triển khai đồng bộ đến từng thôn, làng.
Điểm nổi bật trong công tác dân vận ở Đăk Tờ Kan là phương thức tuyên truyền, vận động từng bước chuyển từ diện rộng sang chiều sâu, từ tuyên truyền chung sang bám sát từng làng, từng hộ và từng vấn đề cụ thể. Công tác dân vận được gắn với Cuộc vận động “Làm thay đổi nếp nghĩ, cách làm của đồng bào dân tộc thiểu số, làm cho đồng bào dân tộc thiểu số vươn lên thoát nghèo bền vững”, qua đó từng bước biến nhận thức thành những việc làm cụ thể trong đời sống, sản xuất của người dân.
Theo Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Nguyễn Thị Vân, thay vì chủ yếu hỗ trợ tiền bạc, vật chất theo cách “cho con cá” như trước đây, Mặt trận và các tổ chức thành viên chú trọng hướng dẫn bà con “cách câu cá”, tạo sinh kế và nâng cao khả năng tự vươn lên. Trong quá trình đó, xã phát huy vai trò của người có uy tín, già làng làm cầu nối đưa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước đến gần hơn với đồng bào.
Không chỉ tuyên truyền tại các cuộc họp, cán bộ dân vận cùng già làng đến từng hộ, ra tận ruộng, rẫy để vận động, hướng dẫn bà con thay đổi nếp nghĩ, cách làm. Từ cách bón phân, tỉa cành, chăm sóc cà phê đến kỹ thuật khai thác mủ cao su…, những việc tưởng như nhỏ đều được cán bộ hướng dẫn cụ thể theo phương châm “cầm tay chỉ việc”, giúp người dân từng bước áp dụng tiến bộ khoa học – kỹ thuật vào sản xuất, nâng cao năng suất và thu nhập.
Cách làm kiên trì, theo kiểu “mưa dầm thấm lâu” đã từng bước tạo chuyển biến từ nhận thức đến hành động. Nhiều hộ đồng bào Xơ Đăng tại các làng đặc biệt khó khăn như Kon HNông, Tea Kan, Tea Uyn, Tea Rơ Ông, Kong Hia… đã chủ động cải tạo vườn tạp, chuyển đổi cơ cấu cây trồng, áp dụng kỹ thuật vào sản xuất. Những hủ tục lạc hậu từng bước được xóa bỏ; tư tưởng trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước cũng dần nhường chỗ cho ý thức tự lực, chủ động làm ăn, vươn lên thoát nghèo.
Sự thay đổi ấy hiện hữu ngay trong từng gia đình, từng thôn, làng. Ông A Ru, ở thôn Tea Kan phấn khởi chia sẻ: “Trước đây, bà con mình trồng cây mì, cây bắp chỉ dựa vào thiên nhiên, năng suất thấp lắm, nhiều nhà thiếu cái ăn. Từ ngày sáp nhập xã mới, cán bộ thường xuyên xuống tận làng, kiên trì bày cho cách bón phân, tỉa cành cà phê, cạo mủ cao su đúng kỹ thuật. Cán bộ nói đúng, làm gương đúng nên dân làng tin theo. Giờ bà con không còn trông chờ, ỷ lại vào Nhà nước nữa, nhà nào cũng lo làm ăn, nhiều hộ trong làng đã thoát được cái nghèo, con cái được đi học đầy đủ rồi”.
Hướng về dân, lo cuộc sống cho dân
Không chỉ vận động người dân thay đổi nếp nghĩ, cách làm, cấp ủy, chính quyền xã Đăk Tờ Kan còn chú trọng đổi mới phương thức hoạt động theo hướng gần dân, sát dân, lắng nghe và kịp thời giải quyết những vấn đề từ cơ sở. Phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” được cụ thể hóa trong từng hoạt động của chính quyền, với mục tiêu cao nhất là phục vụ người dân ngày càng tốt hơn.
Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Vương Văn Mười cho biết, xã chú trọng đẩy mạnh cải cách hành chính trên các lĩnh vực, hướng tới xây dựng chính quyền kiến tạo, phục vụ. Quy chế hoạt động của cơ quan, các thủ tục hành chính được công khai, minh bạch trên cổng dịch vụ công trực tuyến và tại bộ phận một cửa, tạo thuận lợi cho người dân tiếp cận, thực hiện và giám sát.
Cùng với cải cách hành chính, việc tiếp công dân, đối thoại trực tiếp với nhân dân được xã duy trì thường xuyên. Lãnh đạo xã trực tiếp tiếp công dân hằng tháng, qua đó lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, kịp thời nắm bắt những vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở để chỉ đạo giải quyết. Các đơn thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị của người dân được tiếp nhận, xem xét, xử lý theo quy định, không để vụ việc kéo dài, phát sinh thành “điểm nóng”. Qua đó, góp phần củng cố niềm tin, tăng cường sự đồng thuận giữa chính quyền và nhân dân.
Hướng về dân không chỉ thể hiện ở việc lắng nghe, giải quyết kiến nghị mà quan trọng hơn là chăm lo thiết thực đời sống người dân, nhất là hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn và các đối tượng yếu thế.
Theo Phó Chủ tịch UBND xã Trần Thanh Hoàng, giảm nghèo ở Đăk Tờ Kan không đơn thuần là nâng cao thu nhập mà còn phải từng bước giảm mức độ thiếu hụt các dịch vụ xã hội cơ bản, tạo điều kiện để người dân cải thiện chất lượng cuộc sống và có nền tảng vươn lên bền vững.
Từ đầu năm 2026 đến nay, UBND xã phối hợp với Ủy ban MTTQ Việt Nam xã rà soát điều kiện nhà ở của các hộ nghèo. Qua rà soát, địa phương đề xuất hỗ trợ xây mới nhà ở cho 58 hộ và sửa chữa nhà cho 13 hộ. Cùng với đó, các chính sách về y tế, giáo dục, nhà ở, nước sạch, vệ sinh môi trường, thông tin và các dịch vụ xã hội cơ bản khác được lồng ghép trong quá trình triển khai các chương trình, dự án trên địa bàn, nhằm đưa nguồn lực hỗ trợ đến đúng đối tượng, đúng nhu cầu.
Với những hộ nghèo không còn khả năng lao động, xã thực hiện đầy đủ các chế độ trợ giúp xã hội thường xuyên theo quy định; đồng thời quan tâm chăm lo người già neo đơn, người khuyết tật, người mắc bệnh hiểm nghèo. Đối với những hộ còn sức lao động, cùng với hỗ trợ của Nhà nước, địa phương chú trọng khơi dậy ý thức tự lực, tạo điều kiện để người dân phát triển sinh kế, từng bước vươn lên bằng chính sức mình.
Những giải pháp đó được triển khai với sự lãnh đạo của Đảng ủy, giám sát của HĐND, điều hành của UBND và sự tham gia của Mặt trận, các đoàn thể. Việc từng bước giúp hộ nghèo tiếp cận tốt hơn các dịch vụ xã hội cơ bản, đồng thời hỗ trợ sinh kế, cải thiện điều kiện sống đã góp phần tạo chuyển biến trong công tác giảm nghèo và diện mạo nông thôn vùng cao Đăk Tờ Kan.
Từ kết quả và những giải pháp đang triển khai, đến cuối năm 2026, Đăk Tờ Kan phấn đấu có 65 hộ thoát nghèo, đưa số hộ nghèo toàn xã từ 191 hộ xuống còn 126 hộ, chiếm khoảng 6,93% tổng số hộ. Đằng sau những con số ấy là mục tiêu lớn hơn mà cấp ủy, chính quyền địa phương hướng tới: để người dân được thụ hưởng thành quả phát triển, có điều kiện ổn định cuộc sống và chủ động vươn lên.
Song hành với phát triển kinh tế, diện mạo xã hội ở Đăk Tờ Kan cũng từng ngày khởi sắc. Những mái nhà rông khang trang bên trường học, trạm y tế; tiếng cồng chiêng hòa cùng nhịp xoang trong những ngày hội… tạo nên sắc màu tươi mới của một vùng cao đang chuyển mình, nơi đời sống vật chất, tinh thần của người dân từng bước được nâng lên, những giá trị văn hóa truyền thống tiếp tục được gìn giữ, phát huy.
Theo ông Nguyễn Công Hưởng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã, thời gian tới, Đăk Tờ Kan tiếp tục hướng mạnh về cơ sở, chăm lo ngày càng tốt hơn đời sống nhân dân; đồng thời đổi mới công tác dân vận theo hướng gần dân, sát dân, cụ thể và thiết thực, khơi dậy tinh thần tự lực, ý chí vươn lên và sức mạnh trong nhân dân.
Từ sự đồng thuận của người dân, những chủ trương đúng đang từng bước đi vào cuộc sống. Đó cũng là nền tảng để Đăk Tờ Kan tiếp tục phát huy nội lực, xây dựng quê hương ngày càng khởi sắc, phát triển bền vững mà vẫn gìn giữ được bản sắc của vùng đất, con người Xơ Đăng.
Hoàng Văn Hải/Bí thư Đảng ủy trường TH&THCS Chu Văn An, xã Đăk Tờ Kan, tỉnh Quảng Ngãi