Tối 13/10/2026, tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng (TPHCM), chương trình nghệ thuật đặc biệt “Khúc tri ân” diễn ra trong không khí trang nghiêm, xúc động, thể hiện lòng biết ơn sâu sắc đối với các anh hùng, liệt sĩ đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Chương trình do Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức, dưới sự chỉ đạo của Thành ủy, UBND TPHCM và Ban Chỉ đạo 515 Thành phố.
Tham dự chương trình có: Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam Nguyễn Trọng Nghĩa; Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà; cùng các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, các địa phương và TPHCM, đông đảo văn nghệ sĩ.
“Khúc tri ân” – Lời biết ơn gửi đến những người đã hóa thân vào dáng hình Tổ quốc
Trong không gian lắng đọng, thiêng liêng tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng, chương trình nghệ thuật đặc biệt “Khúc tri ân” đã đưa người xem trở về với những năm tháng chiến tranh đầy mất mát, hy sinh. Những giai điệu sâu lắng, những câu chuyện xúc động và các tác phẩm nghệ thuật được thể hiện như những nén tâm nhang thành kính, dâng lên các anh hùng, liệt sĩ, những người đã hiến dâng tuổi thanh xuân, máu xương và cả cuộc đời mình cho nền độc lập, tự do của dân tộc.
Qua từng ca khúc, từng lời thoại, ký ức về một thời hoa lửa như được đánh thức. Ở đó có những người lính ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, mang theo khát vọng hòa bình và lời hẹn ngày trở về. Nhưng chiến tranh đã khiến không ít lời hẹn mãi mãi dang dở. Các anh nằm lại nơi chiến trường, để phía sau là những người mẹ mỏi mòn ngóng con, những người vợ chờ chồng và những gia đình suốt nhiều thập kỷ vẫn đau đáu mong tìm được hài cốt người thân.
Không chỉ tái hiện những năm tháng hào hùng của dân tộc, chương trình còn khơi dậy lòng biết ơn sâu sắc của thế hệ hôm nay đối với những người đã ngã xuống. Bởi phía sau nền hòa bình, độc lập mà đất nước đang có là biết bao cuộc đời đã dừng lại, biết bao ước mơ còn dang dở và những sự hy sinh không gì có thể bù đắp.
Xuyên suốt chương trình là thông điệp về trách nhiệm và nghĩa tình trong công tác tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Đó không chỉ là nhiệm vụ chính trị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng mà còn là hành trình của đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, là nỗ lực đưa những người con đã hy sinh trở về với quê hương, gia đình sau bao năm xa cách.
Nặng nghĩa tình với những đồng đội chưa trở về
Một trong những khoảnh khắc xúc động của chương trình là cuộc giao lưu với bác sĩ Trần Văn Bản, 82 tuổi, cựu bác sĩ quân y, người tình nguyện tham gia hỗ trợ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng.
Ở tuổi mà nhiều người đã chọn nghỉ ngơi bên con cháu, bác sĩ Trần Văn Bản vẫn miệt mài có mặt tại hiện trường từ sáng sớm đến chiều muộn. Bằng kinh nghiệm chuyên môn và tấm lòng của một người lính từng đi qua chiến tranh, ông đồng hành cùng tổ lấy mẫu và các lực lượng chức năng, góp sức vào hành trình tìm lại tên tuổi cho những đồng đội đã nằm xuống.
Với ông, mỗi ngày tham gia tìm kiếm không đơn thuần là một ngày làm việc mà còn là cơ hội để thực hiện lời hứa thầm lặng với những người đồng đội không còn trở về. Những ký ức chiến trường, những gương mặt thân quen đã mãi mãi nằm lại và nỗi day dứt của người may mắn sống sót vẫn luôn hiện hữu trong tâm trí ông.
“Còn sống ngày nào, tôi sẽ tiếp tục tìm kiếm đồng đội ngày ấy. Chúng tôi sẽ mãi ghi nhớ sự hy sinh của các đồng đội, tìm lại tên tuổi cho các anh, đưa các anh trở về với quê hương, với Tổ quốc”, bác sĩ Trần Văn Bản chia sẻ.
Lời tâm sự mộc mạc nhưng chất chứa biết bao nghĩa tình ấy đã chạm đến trái tim người nghe. Với những người lính từng cùng nhau vào sinh ra tử, tình đồng đội không khép lại khi tiếng súng chiến tranh ngừng vang. Dẫu thời gian trôi qua, mái tóc đã bạc, bước chân không còn nhanh nhẹn, lời hẹn đưa đồng đội trở về vẫn luôn được gìn giữ bằng tất cả sự tận tâm và lòng biết ơn.
Khi hội họa kể tiếp những câu chuyện tri ân
Bên cạnh âm nhạc và sân khấu, “Khúc tri ân” còn mang đến những xúc cảm sâu lắng qua các tác phẩm hội họa của họa sĩ Lê Sa Long.
Bộ tranh tái hiện hành trình tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng, ghi lại những hình ảnh bình dị mà xúc động về các lực lượng đang ngày đêm thực hiện công việc tìm kiếm, lấy mẫu và quy tập hài cốt liệt sĩ.
Mỗi bức tranh như một lát cắt của hành trình nghĩa tình, nơi sự tận tụy của những người đang sống hướng về những người đã khuất. Qua từng nét vẽ, người xem cảm nhận được không chỉ sự nhọc nhằn, kiên trì của công tác tìm kiếm mà còn cả những nỗi niềm sâu kín của các gia đình vẫn mong mỏi tin tức người thân.
Đặc biệt, trong bộ tranh có bức chân dung bà Nguyễn Thị Lệ, người mang trong tim câu chuyện tình yêu sâu nặng với liệt sĩ Huỳnh Văn Quên. Câu chuyện ấy gợi nhắc những mối tình đã đi qua chiến tranh nhưng không thể có ngày đoàn tụ, những lời hẹn bị thời gian phủ bụi mà tình yêu, sự thủy chung vẫn vẹn nguyên.
Tại chương trình, họa sĩ Lê Sa Long đã chia sẻ về quá trình thực hiện bộ tranh và trao tặng toàn bộ 20 tác phẩm cho Bộ Tư lệnh TPHCM. Đây không chỉ là những tác phẩm nghệ thuật mà còn là sự gửi gắm tình cảm, lòng tri ân đối với các anh hùng, liệt sĩ và những người đang lặng thầm thực hiện sứ mệnh đưa các anh trở về.
Qua âm nhạc, hội họa và những câu chuyện có thật, chương trình làm nổi bật ý nghĩa nhân văn sâu sắc của Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”.
Mỗi phần hài cốt được tìm thấy, mỗi danh tính được xác định là thêm một niềm hy vọng được thắp sáng. Đối với những gia đình đã chờ đợi suốt nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ, hành trình ấy mang ý nghĩa lớn lao, bởi được biết người thân đang yên nghỉ nơi đâu, được đón các anh trở về quê nhà là niềm mong mỏi khôn nguôi.
Đưa các anh trở về không thể làm vơi hết những mất mát của chiến tranh, nhưng đó là cách thế hệ hôm nay bày tỏ lòng biết ơn bằng những hành động thiết thực, để sự hy sinh của các anh luôn được trân trọng, để những người đã nằm xuống không bị lãng quên.
Ngọn nến tri ân và lời nhắc nhớ với thế hệ hôm nay
Khép lại chương trình là nghi thức dâng hương, thắp nến tưởng niệm các anh hùng, liệt sĩ trong không khí trang nghiêm và thành kính.
Các lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương và TPHCM cùng các đại biểu đã dâng hương, tưởng nhớ những người con ưu tú của dân tộc, những người đã không tiếc máu xương để đất nước có được ngày hòa bình, thống nhất.
Giữa không gian linh thiêng, những ngọn nến tri ân được thắp sáng như nối dài mạch nguồn biết ơn từ quá khứ đến hiện tại. Mỗi nén hương, mỗi ngọn nến là một lời tưởng nhớ, một sự cúi đầu thành kính trước những cuộc đời đã hóa thành bất tử trong lòng đất nước.
Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những mất mát vẫn còn đó. Có những người mẹ đã đi hết cuộc đời trong nỗi nhớ con, có những gia đình qua nhiều thế hệ vẫn mong một ngày tìm được người thân. Và đâu đó, vẫn còn những người lính chưa được gọi lại bằng tên, chưa được trở về yên nghỉ trên mảnh đất quê hương.
Hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ không chỉ là việc tìm lại những phần hài cốt, mà còn là hành trình tìm lại tên tuổi, ký ức và sự đoàn tụ; là sự tiếp nối trách nhiệm của những người đang sống đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
“Khúc tri ân” khép lại, nhưng dư âm của những giai điệu, những câu chuyện và những ngọn nến tưởng nhớ vẫn còn đọng mãi. Chương trình không chỉ nhắc nhớ về một thời chiến tranh gian khổ, về những hy sinh lớn lao của các thế hệ cha anh, mà còn gửi đến hôm nay một thông điệp sâu sắc: Hòa bình chưa bao giờ là điều tự nhiên có được. Độc lập, tự do của dân tộc được đánh đổi bằng máu xương của biết bao người con đất Việt.
Và sự tri ân ý nghĩa nhất không chỉ nằm ở những lời tưởng nhớ, mà còn ở trách nhiệm gìn giữ hòa bình, xây dựng đất nước, chăm lo cho những gia đình có công với cách mạng và tiếp tục hành trình đưa những người lính còn nằm lại trở về.
Để mỗi người con đã ngã xuống đều được nhớ tên, mỗi sự hy sinh đều được khắc ghi và không một người lính nào bị lãng quên. Bởi các anh đã nằm xuống cho Tổ quốc đứng lên, đã gửi lại tuổi xuân để các thế hệ hôm nay được sống trong hòa bình, độc lập và tự do.
* Chương trình nghệ thuật “Khúc tri ân” diễn ra trước thềm Lễ viếng, truy điệu và an táng 731 hài cốt liệt sĩ hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, được tìm kiếm, quy tập tại Công viên Văn hóa Lê Thị Riêng.
Sáng 14/10, Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM và Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Quân khu 7 long trọng tổ chức lễ viếng, truy điệu và an táng 731 hài cốt liệt sĩ tại Nghĩa trang Liệt sĩ TPHCM. Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng nhiều đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước tham dự buổi lễ.
Sau gần sáu thập kỷ nằm lại trong lòng đất, 731 người con ưu tú của Tổ quốc được trở về an nghỉ trong vòng tay quê hương, đồng đội và nhân dân. Đây không chỉ là sự kiện mang ý nghĩa chính trị, lịch sử sâu sắc mà còn là cuộc trở về thấm đẫm nghĩa tình, thể hiện lòng biết ơn vô hạn của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân TPHCM đối với những người đã hiến dâng tuổi xuân, máu xương cho độc lập, tự do của dân tộc.
Các liệt sỹ đã ngã xuống giữa mùa Xuân Mậu Thân lịch sử, khi khát vọng hòa bình, thống nhất đất nước vẫn còn ở phía trước. Hôm nay, trong hòa bình, các anh được đón về bằng tất cả sự thành kính, trân trọng và lòng biết ơn của các thế hệ tiếp nối.
731 hài cốt liệt sĩ trở về không chỉ là sự khép lại của một hành trình tìm kiếm, quy tập đầy gian khó, mà còn là sự tiếp nối của đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, là lời khẳng định thiêng liêng rằng: Dẫu thời gian có trôi qua, Tổ quốc và nhân dân sẽ không bao giờ quên những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do.
Thế Nguyễn