Ngày 15/10/2026, tờ Thế Giới Trẻ (Đức) đăng bài viết “Hoa Kỳ – Chiến dịch tranh cử bằng mọi giá” của nhà báo Lars Pieck, phản ánh những lo ngại trong chính quyền Tổng thống Donald Trump trước các dự báo bất lợi về cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, đồng thời đề cập vụ việc liên quan đến hành vi quấy rối nữ nghị sĩ đảng Dân chủ Ilhan Omar.
Tình hình chính trị Mỹ đang căng thẳng khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đến gần. Ngày 3/11, toàn bộ 435 ghế tại Hạ viện và khoảng một phần ba số ghế tại Thượng viện sẽ được bầu lại. Cuộc bầu cử này được xem là phép thử đối với chính quyền đương nhiệm, trong bối cảnh phe đối lập thường có cơ hội giành thêm lợi thế. Tỷ lệ ủng hộ suy giảm đang tạo sức ép lên Tổng thống Donald Trump. Trước tình hình đó, ông cùng các đồng minh gia tăng nỗ lực nhằm tác động đến kết quả bầu cử theo hướng có lợi cho đảng Cộng hòa.
Trong diễn biến mới nhất, các đặc vụ liên bang đã khám xét nhà riêng của nữ nghị sĩ đảng Dân chủ Ilhan Omar hôm thứ Hai. Với quan điểm chính trị tự do và xuất thân Somalia, bà từ lâu là mục tiêu công kích của ông Trump. Trong nhiều năm, các chính trị gia và nhân vật thuộc đảng Cộng hòa đã lan truyền những thuyết âm mưu về bà, trong đó có cáo buộc bà là công dân Mỹ bất hợp pháp. Vụ khám xét gây tranh cãi do đi ngược thông lệ lâu nay của Bộ Tư pháp Mỹ, vốn hạn chế các cuộc điều tra công khai nhắm vào ứng cử viên trước thềm bầu cử. Trên mạng xã hội X, bà Omar cáo buộc đây là “nỗ lực nhằm nhắm vào các đối thủ chính trị và vũ khí hóa việc thực thi pháp luật liên bang”, đồng thời khẳng định: “Tôi sẽ không im lặng”.
Cũng trong ngày thứ Hai, tại một sự kiện vận động tranh cử của đảng Cộng hòa ở bang Ohio, một phụ nữ mặc áo phông mang dòng chữ “Hãy công bố hồ sơ Epstein ngay bây giờ” đã bị hành hung nghiêm trọng và lôi khỏi khu vực gần Tổng thống Trump. Theo bài viết, sự việc xảy ra khi ông Trump có mặt tại sự kiện và bị mô tả là đang cười nhếch mép. Trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ suy giảm, tổng thống đang tìm cách củng cố vị thế chính trị bằng nhiều biện pháp. Một số quảng cáo vận động tranh cử sử dụng tiền thuế của người dân gần đây đã được phát sóng, song một tòa án đã ra lệnh tạm dừng trong tuần này. Động thái này gây chú ý bởi đảng Cộng hòa vẫn nhận được nguồn tài trợ chính trị lớn. Tỷ phú Elon Musk cũng tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong hoạt động gây quỹ cho đảng. Sau những bất đồng với ông Trump hồi đầu nhiệm kỳ thứ hai của tổng thống, CEO Tesla được cho là đã âm thầm quay lại ủng hộ ông. Với hơn 276 triệu USD quyên góp chỉ trong mùa hè, Musk trở thành nhà tài trợ lớn nhất được biết đến cho cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tính đến thời điểm bài viết được đăng tải.
Theo The New York Times số ra Chủ nhật, phần lớn khoản quyên góp của Musk được dành cho các nỗ lực giúp đảng Cộng hòa duy trì thế đa số tại Thượng viện. Ông đã đóng góp tổng cộng 158 triệu USD cho Senate Leadership Fund, tổ chức vận động tranh cử chủ chốt hỗ trợ các ứng cử viên Thượng viện của đảng Cộng hòa. Đây là một trong những khoản tài trợ chính trị lớn nhất trong lịch sử Mỹ, đồng thời vượt tổng số tiền mà tổ chức tương ứng của đảng Dân chủ nhận được từ tất cả các nhà tài trợ trong cùng quý.
Bên cạnh hoạt động gây quỹ, chính quyền Trump tiếp tục sử dụng những cáo buộc gian lận bầu cử vốn đã bị bác bỏ để biện minh cho các biện pháp siết chặt quyền tiếp cận bầu cử. Tuy nhiên, nhiều nỗ lực ở cấp liên bang đã vấp phải sự phản đối của tòa án. Trong tháng này, một tòa án phán quyết rằng Bộ Tư pháp không có cơ sở pháp lý để yêu cầu các bang cung cấp danh sách đăng ký cử tri, đối chiếu dữ liệu với cơ sở dữ liệu nhập cư rồi đề nghị loại bỏ những người bị cho là không đủ điều kiện bỏ phiếu. Tòa án đặc biệt lưu ý những sai sót rõ ràng trong dữ liệu. Trong khi đó, một số biện pháp hạn chế khác, như siết chặt bỏ phiếu qua thư và tăng yêu cầu xác minh danh tính cử tri, đã được triển khai tại các bang do đảng Cộng hòa lãnh đạo.
Đầu tháng này, chính quyền Trump cũng từ chối cho phép các quan sát viên bầu cử của Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE) tham dự cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Nếu quyết định được giữ nguyên, đây sẽ là lần đầu tiên sau hơn hai thập kỷ không có quan sát viên OSCE tham gia giám sát một cuộc bầu cử tại Mỹ. Các quan sát viên thường đến những điểm bỏ phiếu được lựa chọn để đánh giá và lập báo cáo về quy trình bầu cử. Họ không can thiệp vào quá trình bỏ phiếu và không có quyền thực thi; việc cho phép tiếp cận các điểm bỏ phiếu thuộc thẩm quyền của từng bang.
Thay vào đó, Washington dự định triển khai các quan sát viên của mình tại cả 50 bang. Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche mô tả đây là thủ tục thông thường, nhưng kế hoạch đã làm dấy lên lo ngại ngay trong nội bộ đảng Cộng hòa. Hồi tháng 8, Thống đốc bang Wyoming Mark Gordon, một thành viên đảng Cộng hòa, đã chỉ trích cách hành xử của hai quan sát viên bầu cử. Theo ông, những người này xuất hiện mà không báo trước tại một điểm bỏ phiếu trong cuộc bầu cử sơ bộ hồi đầu năm và cố gắng kiểm tra máy bỏ phiếu theo cách bị ông đánh giá là quá quyết liệt.
Những diễn biến trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ cho thấy cuộc cạnh tranh chính trị tại Mỹ ngày càng gay gắt, khi các vấn đề về tài chính tranh cử, thực thi pháp luật và quyền tiếp cận bầu cử trở thành tâm điểm tranh cãi. Trong bối cảnh tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Donald Trump suy giảm, những động thái của chính quyền và các đồng minh nhằm duy trì lợi thế cho đảng Cộng hòa đang vấp phải sự phản đối cả về chính trị lẫn pháp lý. Cuộc bầu cử ngày 3/11 vì thế không chỉ là phép thử đối với chính quyền đương nhiệm, mà còn đặt ra những câu hỏi về tính minh bạch, công bằng và niềm tin của công chúng đối với tiến trình dân chủ Mỹ.
Hồ Ngọc Thắng/Nguồn: https://www.jungewelt.de/artikel/531563.vereinigte-staaten-wahlkampf-mit-allen-mitteln.html