Ngày 04/11/2026, tờ Thế Giới Trẻ (Đức) đăng bài viết “Xung đột Trung Đông – Một khoảng lặng ở Hebron” của nhà báo Oskar Lessing, phản ánh thực trạng Israel siết chặt kiểm soát tại Hebron, trung tâm kinh tế quan trọng của khu Bờ Tây bị chiếm đóng. Việc phong tỏa kéo dài hơn một tuần không chỉ làm tê liệt các hoạt động kinh tế, thương mại và đời sống dân sinh, mà còn cho thấy những sức ép dai dẳng trên thực địa Palestine. Đằng sau khoảng lặng ở Hebron là những vấn đề sâu xa về kiểm soát lãnh thổ, quyền tự do đi lại và triển vọng ổn định tại Trung Đông.
Cuộc bao vây Hebron đã kết thúc, ít nhất là vào thời điểm hiện tại. Sau 10 ngày phong tỏa, sáng 2/11, quân đội Israel rút khỏi hai khu phố Al-Jalada và Ein Deir Baha, cho phép hơn 3.300 người Palestine phải sơ tán được trở về nhà. Trước đó, nhiều gia đình bị mắc kẹt trong nhà, phụ thuộc vào nguồn viện trợ để duy trì cuộc sống. Những hình ảnh người dân trở về, mở cửa hàng và khẩn trương khắc phục hậu quả cho thấy sự nhẹ nhõm sau những ngày bị cô lập. Tuy nhiên, đằng sau sự trở lại của nhịp sống thường nhật là những dấu tích của tàn phá, sự hiện diện của các biểu tượng Israel và những dấu thập đen trên tường nhà. Đối với một trong những đô thị lớn nhất, đồng thời là trung tâm kinh tế quan trọng của Bờ Tây, việc dỡ bỏ phong tỏa mới chỉ đem lại sự giải tỏa tạm thời, chưa đồng nghĩa với việc những bất ổn trên thực địa được giải quyết.
Theo Hisham Sharabati, nhân viên Trung tâm Hỗ trợ pháp lý và Nhân quyền Jerusalem (JLAC), trả lời phỏng vấn tờ Thế Giới Trẻ tại hiện trường, đây là lần đầu tiên một cuộc phong tỏa quy mô như vậy diễn ra ngay trong khu vực nội đô, thay vì tại một trại tị nạn. Ngày 24/10, lấy vụ đụng độ tại trạm kiểm soát Farsh al-Hawa làm căn cứ, quân đội Israel tiến hành phong tỏa toàn bộ thành phố mà không xác định thời hạn kết thúc. Vụ việc khiến hai binh sĩ Israel thiệt mạng, ba người khác bị thương; hai người Palestine bị cáo buộc thực hiện vụ tấn công cũng bị bắn chết. Sau đó, hàng nghìn người dân buộc phải rời bỏ nhà cửa mà không được thông báo thời điểm có thể trở về, nhiều người chỉ kịp mang theo những bộ quần áo đang mặc.
Các biện pháp quân sự tiếp tục được triển khai trong thời gian phong tỏa. Ngày 30/10, lực lượng Israel phá hủy nhà ở của những người bị cáo buộc thực hiện vụ tấn công, đồng thời tiến hành nhiều cuộc đột kích và bắt giữ ít nhất 20 người. Đáng chú ý, máy ủi đã phá hủy nhà của doanh nhân Riad Mureish, người đang có tranh chấp pháp lý kéo dài với chính quyền Israel. Ông cùng gia đình chỉ có vài phút để thu hồi những tài sản có giá trị và hộ chiếu trước khi ngôi nhà bị phá hủy. Lực lượng Israel cũng khám xét một văn phòng thuộc gia đình của một trong hai người Palestine thiệt mạng; cha của người này cùng một số thân nhân bị bắt giữ. Gia đình từ chối bình luận với tờ Thế Giới Trẻ.
Israel lý giải việc phong tỏa toàn bộ các khu phố tại Hebron là một phần của chiến dịch chống khủng bố. Tuy nhiên, các chính trị gia Palestine lên án biện pháp này là hình thức trừng phạt tập thể. Sự đối lập trong cách diễn giải cho thấy những bất đồng sâu sắc về tính chất và mức độ cần thiết của các biện pháp an ninh Israel tại Bờ Tây. Đáng chú ý, việc phong tỏa một trung tâm đô thị, buộc hàng nghìn người dân sơ tán, làm gián đoạn hoạt động kinh tế và phá hủy nhà cửa đã đặt ra những vấn đề nghiêm trọng về quyền dân sự, sinh kế và an ninh của người Palestine. Vì vậy, dù cuộc bao vây đã tạm khép lại, những hệ lụy đối với đời sống người dân Hebron và căng thẳng trên thực địa Bờ Tây vẫn chưa thể sớm chấm dứt.
Phản ứng trước nguy cơ bị buộc rời bỏ nhà cửa, khoảng 100 người Palestine đã tập trung biểu tình ôn hòa trên tuyến đường bị phong tỏa dẫn vào khu Al-Jalada hôm Chủ nhật. Đối diện với họ là các binh sĩ Israel mang vũ khí, đeo mặt nạ, liên tục đẩy lùi người biểu tình và các nhà báo có mặt tại hiện trường. Những tấm giấy A4 với dòng chữ “Không chấp nhận di dời” trở thành thông điệp phản đối của người dân trước tình trạng bị cô lập và bất định về tương lai. Một cư dân trẻ tại Al-Jalada xúc động cho biết, lực lượng Israel liên tục hứa sẽ thông báo quyết định trong vòng 24 hoặc 48 giờ tiếp theo, nhưng người dân vẫn không được phép trở về, ngay cả sau khi hai ngôi nhà bị đánh bom. Nỗi lo mất quyền trở về nơi cư trú ngày càng hiện hữu đối với những gia đình phải rời bỏ nhà cửa.
Các cuộc biểu tình diễn ra hằng ngày, phản ánh quyết tâm của người dân trong việc đòi được trở về nhà bằng biện pháp hòa bình. Một người biểu tình cũng kêu gọi người dân Đức ủng hộ Palestine và gây sức ép với Chính phủ Israel nhằm chấm dứt điều mà ông gọi là sự bất công. Trong khi đó, những hệ lụy kinh tế của cuộc phong tỏa ngày càng nghiêm trọng. Theo Rim Al-Sharif, thành viên Hội đồng thành phố Hebron, tình trạng phong tỏa và đình trệ hoạt động kinh tế gây thiệt hại cho thành phố khoảng 3,4 triệu euro mỗi ngày. Bên cạnh đó, thiệt hại do các công trình bị phá hủy ước tính khoảng 1,7 triệu euro, trong khi chi phí xây dựng các bãi tập kết tạm thời cho phế liệu kim loại và rác thải vào khoảng 150.000 euro, do hoạt động vận chuyển bị gián đoạn.
Đời sống dân sinh, đặc biệt là giáo dục, cũng chịu tác động trực tiếp. Chính quyền thành phố buộc phải đóng cửa trường học trong một tuần do tình trạng giao thông và an ninh không bảo đảm. Các trường học ở khu vực gần đó đã được huy động để tiếp nhận trẻ em, đồng thời cung cấp đồ dùng học tập cho các em. Tuy nhiên, khó khăn vượt xa phạm vi học tập khi một số trẻ em thậm chí không có quần áo để thay do phải rời khỏi nhà trong tình trạng khẩn cấp, chỉ kịp mặc đồ ngủ. Thực tế này cho thấy, các biện pháp phong tỏa không chỉ làm gián đoạn hoạt động kinh tế mà còn tác động sâu rộng đến những nhu cầu thiết yếu và khả năng tiếp cận các dịch vụ xã hội của người dân Palestine.
Sức ép kiểm soát còn lan sang hoạt động sản xuất, kinh doanh tại khu vực xung quanh trạm kiểm soát Farsh Al-Hawa. Lực lượng Israel đã ban hành các lệnh phá dỡ, buộc một trong những doanh nghiệp lớn nhất Bờ Tây phải di dời kho hàng trung tâm trong thời gian ngắn. Ngày thứ Bảy, hoạt động vận chuyển vật liệu xây dựng vẫn diễn ra khẩn trương, với nhiều xe tải do tình nguyện viên điều khiển hỗ trợ chuyển gạch và vật liệu đến các kho khác. Tuy nhiên, đến Chủ nhật, khi thời hạn di dời kết thúc, khu vực rơi vào trạng thái im lặng căng thẳng. Một số người có mặt từ chối tiếp xúc với báo chí, cho biết họ đã được quân đội yêu cầu không trả lời phỏng vấn. Theo các doanh nhân tại Bờ Tây, việc duy trì quan hệ với chính quyền Israel vẫn là yếu tố quan trọng đối với hoạt động kinh doanh, phản ánh mức độ phụ thuộc và sức ép mà các doanh nghiệp phải đối mặt trong môi trường kiểm soát hiện nay.
Những diễn biến trên cho thấy việc dỡ bỏ phong tỏa tại Hebron chưa đủ để khôi phục đời sống bình thường. Theo Hisham Sharabati, nhân viên JLAC, “không có cuộc sống bình thường nào dưới sự chiếm đóng”. Kể từ ngày 7/10/2023, số lượng trạm kiểm soát tại Bờ Tây tiếp tục gia tăng, trong khi nhiều lao động Palestine từng làm việc tại Israel mất việc do không còn được phép đi qua đường ranh giới. Khó khăn kinh tế càng trầm trọng khi Chính quyền Quốc gia Palestine trong nhiều năm không thể thanh toán đầy đủ tiền lương cho nhân viên, trong bối cảnh Israel ngừng chuyển giao các khoản thu ngân sách tương ứng.
Những khó khăn kéo dài đang làm suy giảm kỳ vọng của người Palestine về khả năng cải thiện tình hình thông qua các biến động chính trị tại Israel. Nhiều người không còn đặt nhiều hy vọng vào cuộc bầu cử ở nước này, mà trước mắt chỉ mong muốn các biện pháp kiểm soát được nới lỏng. Tuy nhiên, triển vọng ổn định vẫn hết sức mong manh khi bạo lực liên quan đến người định cư Israel và lực lượng quân đội tiếp tục gia tăng. Vì vậy, niềm vui được trở về nhà sau những ngày bị phong tỏa có thể chỉ mang tính nhất thời. Trường hợp Hebron một lần nữa cho thấy khoảng cách giữa việc chấm dứt một chiến dịch quân sự cụ thể và khả năng thiết lập một môi trường sống an toàn, ổn định cho người Palestine tại Bờ Tây vẫn còn rất lớn.
Hồ Ngọc Thắng/Nguồn: https://www.jungewelt.de/artikel/532749.nahostkonflikt-atempause-in-hebron.html
Bài viết cùng chuyên mục
Cử tri sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc hội trong thử thách lớn trong nhiệm kỳ thứ hai của Trump
Hàng nghìn người biểu tình tại Ấn Độ, yêu cầu lãnh đạo cơ quan bầu cử từ chức
Mỹ và Quad viện trợ hơn 85 triệu USD thúc đẩy AI đáng tin cậy tại Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương
Nga – châu Phi tăng cường hợp tác, thúc đẩy trật tự thế giới đa cực
Cấm vận Cuba: Mỹ bị phản đối tại Liên Hợp Quốc, căng thẳng tiếp tục leo thang
Việt Nam tiếp tục ủng hộ chấm dứt vô điều kiện lệnh cấm vận đối với Cuba