Ngày 2/11/2026, Bộ Dân tộc và Tôn giáo ban hành văn bản số 3523/BDTTG-VPQGDTMN gửi UBND các tỉnh, thành phố về việc triển khai các nội dung thuộc lĩnh vực dân tộc và tôn giáo trong Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) giai đoạn 2026 – 2035. Trong đó, Bộ đề nghị các địa phương tập trung nguồn lực cao nhất cho những địa bàn, nhóm đồng bào còn nhiều khó khăn.
Triển khai đồng bộ 7 nhóm chính sách đặc thù
Bộ Dân tộc và Tôn giáo đề nghị các địa phương triển khai hiệu quả 7 nhóm chính sách đặc thù quy định tại Phụ lục VII, Nghị định số 387/2026/NĐ-CP về nội dung, cơ chế, chính sách thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa – xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 – 2035.
Các nhóm chính sách gồm: (1) Phân định địa bàn, đối tượng và quản lý dữ liệu; (2) Hạ tầng đặc thù; (3) Giải quyết đất ở, nhà ở, đất sản xuất và điều kiện thiết yếu; (4) Hỗ trợ phát triển sản xuất, sinh kế đặc thù; (5) Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ người dân tộc thiểu số; (6) Chính sách dành cho dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù và đồng bào tại vùng lõi khu bảo tồn, vườn quốc gia; (7) Xây dựng điển hình tiên tiến, phát huy vai trò người có uy tín và đẩy mạnh tuyên truyền, vận động.
Đối với nhóm chính sách về điển hình tiên tiến và người có uy tín, việc lựa chọn, biểu dương phải bảo đảm đúng đối tượng. Các địa phương cần phát huy vai trò của già làng, trưởng bản, người có uy tín, chức sắc, chức việc tôn giáo trong vận động, hòa giải, giám sát và tự quản cộng đồng. Công tác tuyên truyền cần ưu tiên hình thức trực tiếp, sử dụng tiếng dân tộc thiểu số, phù hợp với phong tục và điều kiện tiếp cận thông tin của người dân.
Ưu tiên nguồn lực cho địa bàn, nhóm đồng bào khó khăn
Một trong những yêu cầu trọng tâm của Bộ Dân tộc và Tôn giáo là ưu tiên nguồn lực ở mức cao nhất cho các xã, thôn đặc biệt khó khăn, địa bàn biên giới, dân tộc thiểu số rất ít người, các dân tộc còn gặp nhiều khó khăn, có khó khăn đặc thù và nhóm có nguy cơ tụt hậu.
Việc phân bổ nguồn lực phải bảo đảm đồng bộ, xuyên suốt trên các lĩnh vực hạ tầng, sinh kế, giáo dục, y tế, văn hóa và chuyển đổi số. Trong đó, cần tập trung đầu tư công trình nước sinh hoạt; hỗ trợ đất ở, nhà ở, đất sản xuất; bố trí dân cư an toàn và tổ chức sản xuất.
Bộ nhấn mạnh nguyên tắc không phân bổ vốn dàn trải, không loại bỏ các khoản hỗ trợ trực tiếp để chuyển vốn sang những nội dung dễ thực hiện. Đây là yêu cầu các địa phương cần quán triệt trong quá trình xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện Chương trình MTQG.
Đẩy nhanh giải ngân, chủ động chuẩn bị kế hoạch vốn năm 2027
Về nguồn vốn, các địa phương cần đẩy nhanh tiến độ thực hiện và giải ngân vốn giai đoạn 2021 – 2025 được kéo dài đến hết ngày 31/12/2026. Đồng thời, phối hợp đối soát với Kho bạc Nhà nước về số dư, tạm ứng, ứng trước, kế hoạch vốn, mã dự án và hồ sơ thanh toán; kịp thời xử lý vướng mắc, không để việc chuyển đổi dữ liệu làm gián đoạn quyền lợi của người dân. Các địa phương không tự ý gia hạn thời gian thực hiện nguồn vốn kéo dài quá thời hạn được phép.
Cùng với đó, các địa phương cần chủ động chuẩn bị kế hoạch và dự toán năm 2027. Việc lập, phân bổ và giao vốn từ Trung ương về địa phương thực hiện theo cơ chế của 4 Chương trình trước hợp nhất. Sau khi được giao vốn, việc phân bổ, quản lý và sử dụng vốn thực hiện theo Nghị định số 387/2026/NĐ-CP.
Trong thời hạn 90 ngày làm việc kể từ ngày 12/10/2026, các địa phương phải hoàn thành việc rà soát, phân loại nhiệm vụ và danh mục dự án. Trường hợp cần điều chỉnh kế hoạch đầu tư công trung hạn vốn ngân sách trung ương giai đoạn 2026 – 2030, các địa phương gửi đề xuất về Bộ Tài chính xem xét.
Báo cáo rà soát ban đầu phải được UBND các tỉnh, thành phố gửi về Bộ Dân tộc và Tôn giáo (qua Văn phòng Quốc gia về Dân tộc và miền núi) trước ngày 15/11/2026 để tổng hợp, hỗ trợ xử lý những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai.
Việc triển khai đồng bộ 7 nhóm chính sách đặc thù, gắn với ưu tiên nguồn lực cho địa bàn và nhóm đồng bào còn nhiều khó khăn, là yêu cầu trọng tâm trong thực hiện Chương trình MTQG giai đoạn 2026 – 2035. Bộ Dân tộc và Tôn giáo đề nghị các địa phương chủ động rà soát, phân loại nhiệm vụ, bố trí nguồn lực đúng trọng tâm, đẩy nhanh tiến độ giải ngân và bảo đảm các chính sách được triển khai kịp thời, hiệu quả, đúng đối tượng. Qua đó, góp phần cải thiện điều kiện sống, tạo sinh kế bền vững, thu hẹp khoảng cách phát triển và nâng cao đời sống đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi.
Lê Nguyễn
Bài viết cùng chuyên mục
Xuất khẩu gạo: Giấy phép phải gắn với năng lực thật
Kiến nghị tạm dừng quy định xử phạt luật sư tại Nghị định 109
Tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về 12 luật đã được Kỳ họp thứ 10, Quốc hội XV thông qua
Công chứng số: Mong mỏi từ người dân Đồng bằng sông Cửu Long
Tích hợp 3 chương trình mục tiêu quốc gia: Giữ nguyên mục tiêu, tránh chồng chéo
Công điện khẩn của Thủ tướng ứng phó bão số 5