Tròn 100 năm sau khi Nguyễn Ái Quốc viết bài “Người cách mạng mẫu mực” trên báo Thanh niên (1926), những chuẩn mực về lý tưởng, đạo đức và bản lĩnh của người chiến sĩ cách mạng vẫn vẹn nguyên giá trị. Hình mẫu người cách mạng đặt lợi ích Tổ quốc và nhân dân lên trên hết đã trở thành chuẩn mực rèn luyện của nhiều thế hệ cán bộ, đảng viên. Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, tác phẩm không chỉ khẳng định sức sống bền vững của tư tưởng Hồ Chí Minh mà còn tiếp tục là tấm gương để mỗi cán bộ, đảng viên soi mình, rèn luyện và cống hiến.
Trong suốt tiến trình cách mạng Việt Nam, nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam gồm chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và lý luận về đường lối đổi mới luôn là kim chỉ nam cho mọi thắng lợi của sự nghiệp giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Bước vào kỷ nguyên phát triển mới, khi đất nước đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng càng trở nên cấp thiết trước các luận điệu xuyên tạc, phủ nhận tư tưởng Hồ Chí Minh, gây suy giảm niềm tin của nhân dân.
Trong di sản tư tưởng Hồ Chí Minh, tác phẩm “Người cách mạng mẫu mực” do Nguyễn Ái Quốc viết năm 1926 là một tác phẩm ngắn gọn nhưng hàm chứa những quan niệm sâu sắc về phẩm chất, đạo đức và bản lĩnh của người chiến sĩ cách mạng. Qua những luận điểm súc tích, Người đã khắc họa hình mẫu người cách mạng luôn đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên hết, kiên định lý tưởng, khiêm tốn, dũng cảm và bền bỉ trong hành động. Những tư tưởng đó đã góp phần đặt nền móng cho hệ giá trị và chuẩn mực đạo đức của đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Tròn một thế kỷ đã trôi qua, song những giá trị của tác phẩm vẫn giữ nguyên ý nghĩa lý luận và thực tiễn. Việc nhìn lại “Người cách mạng mẫu mực” không chỉ góp phần khẳng định tầm vóc và sức sống bền vững của tư tưởng Hồ Chí Minh, mà còn là yêu cầu thiết thực trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đồng thời định hướng rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Người cách mạng mẫu mực là ai?
Nếu hình dung “Người cách mạng mẫu mực” như một nhân vật lịch sử, thì nhân vật ấy ra đời trong một giai đoạn đặc biệt của thế kỷ XX, khi thế giới đang chuyển mình mạnh mẽ dưới tác động của Cách mạng Tháng Mười Nga năm 1917 và phong trào giải phóng dân tộc phát triển sâu rộng. Chủ nghĩa Mác – Lênin từ một học thuyết khoa học đã trở thành ngọn cờ dẫn đường cho các dân tộc bị áp bức đấu tranh giành độc lập và tự do.
Trong khi đó, ở Việt Nam, các phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX lần lượt thất bại, đặt dân tộc trước yêu cầu cấp thiết phải tìm ra một con đường cứu nước đúng đắn. Chính trong bối cảnh ấy, Nguyễn Ái Quốc đã tiếp cận chủ nghĩa Mác – Lênin và khẳng định con đường giải phóng dân tộc gắn liền với cách mạng vô sản. Đồng thời, Người nhận thức sâu sắc rằng muốn cách mạng thành công phải xây dựng được đội ngũ những người cách mạng có lý tưởng, đạo đức và bản lĩnh vững vàng.
Xuất phát từ yêu cầu đó, năm 1926 tại Quảng Châu, Nguyễn Ái Quốc viết bài “Người cách mạng mẫu mực” đăng trên báo Thanh niên. Dù ngắn gọn, tác phẩm đã phác họa một cách cô đọng hình mẫu người chiến sĩ cách mạng chân chính: suốt đời phấn đấu vì sự nghiệp cách mạng, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên lợi ích cá nhân, kiên định lý tưởng, khiêm tốn, dũng cảm, kiên trì và sẵn sàng hy sinh vì mục tiêu giải phóng dân tộc.
“Người cách mạng mẫu mực” vì thế không chỉ là chân dung của một cá nhân cụ thể mà là hình mẫu của cả một thế hệ chiến sĩ cách mạng Việt Nam. Những phẩm chất được Nguyễn Ái Quốc nêu lên đã góp phần định hình hệ giá trị đạo đức của người cán bộ cách mạng, tạo cơ sở tư tưởng và nhân tố con người cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam và sự phát triển của cách mạng Việt Nam sau này.
Người cách mạng mẫu mực là người như thế nào?
Trong tác phẩm “Người cách mạng mẫu mực”, Nguyễn Ái Quốc không trình bày những luận giải dài dòng mà khái quát bằng 12 chuẩn mực ngắn gọn, cô đọng về phẩm chất, đạo đức và phương pháp hành động của người chiến sĩ cách mạng. Những chuẩn mực ấy hợp thành một hệ giá trị toàn diện, phác họa hình mẫu người cách mạng chân chính mà sự nghiệp giải phóng dân tộc đang cần.
Trước hết, người cách mạng phải có lý tưởng cách mạng kiên định và tinh thần phụng sự Tổ quốc, nhân dân. Nguyễn Ái Quốc yêu cầu người cách mạng “đêm ngày nghĩ đến sự nghiệp cách mạng và cứu độ nhân loại”, đồng thời phải thực hành phương châm “Tổ quốc trên hết” trong mọi hoàn cảnh. Điều đó cho thấy lý tưởng cách mạng không chỉ là nhận thức chính trị mà phải trở thành động lực chi phối suy nghĩ và hành động, đặt lợi ích của dân tộc lên trên mọi lợi ích cá nhân.
Gắn liền với lý tưởng là tinh thần cống hiến và hy sinh. Người cách mạng phải sẵn sàng hy sinh thời gian, tiền bạc, thậm chí cả tính mạng vì sự nghiệp chung; phải “xem thường cái chết, bất chấp hiểm nguy” để kiên trì theo đuổi mục tiêu cách mạng. Đây là biểu hiện cao nhất của lòng yêu nước và trách nhiệm đối với dân tộc, nhân dân.
Bên cạnh bản lĩnh chính trị, Nguyễn Ái Quốc đặc biệt coi trọng phương pháp và năng lực hành động. Người yêu cầu người cách mạng phải biết thích ứng với hoàn cảnh, hành động có ý thức, suy nghĩ thận trọng và chuẩn bị chu đáo trước khi thực hiện nhiệm vụ. Quan điểm này thể hiện tư duy thực tiễn sâu sắc của Người: cách mạng không chỉ cần nhiệt huyết mà còn đòi hỏi trí tuệ, sự nhạy bén và phương pháp làm việc khoa học.
Một nội dung quan trọng khác là mối quan hệ giữa người cách mạng với nhân dân và tổ chức. Theo Nguyễn Ái Quốc, cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, vì vậy người cách mạng phải biết lãnh đạo, tổ chức và phát huy sức mạnh của nhân dân. Đồng thời, phải xây dựng những tổ chức cách mạng vững mạnh, bởi sức mạnh của cách mạng không chỉ nằm ở từng cá nhân mà còn ở tinh thần đoàn kết và kỷ luật tổ chức.
Ở phương diện đạo đức, Người nhấn mạnh yêu cầu không màng danh lợi, chống chủ nghĩa cá nhân, cục bộ và tham vọng quyền lực. Người cách mạng chân chính phải biết đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng, giữ gìn sự trong sáng về đạo đức và sự thống nhất giữa lời nói với việc làm. Đặc biệt, đức tính khiêm tốn, khoan hòa và lượng thứ được xem là điều kiện để người cách mạng gắn bó mật thiết với quần chúng và giữ được niềm tin của nhân dân.
Bao trùm lên tất cả là đức tính kiên trì và nhẫn nại. Nguyễn Ái Quốc nhận thức rõ sự nghiệp cách mạng là quá trình lâu dài, gian khổ và nhiều thử thách. Vì vậy, chỉ những người có ý chí bền bỉ, không dao động trước khó khăn mới có thể theo đuổi mục tiêu cách mạng đến cùng.
Nhìn tổng thể, 12 chuẩn mực trong “Người cách mạng mẫu mực” đã hình thành một hệ tiêu chí hoàn chỉnh về người chiến sĩ cách mạng: vững vàng về lý tưởng, trong sáng về đạo đức, khoa học trong hành động và gắn bó mật thiết với nhân dân. Sau một thế kỷ, những chuẩn mực ấy vẫn giữ nguyên giá trị, tiếp tục là thước đo quan trọng để mỗi cán bộ, đảng viên tự soi, tự sửa và hoàn thiện mình trong sự nghiệp phụng sự Tổ quốc và Nhân dân.
“Người cách mạng mẫu mực” cùng với dân tộc đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác
Nếu “Người cách mạng mẫu mực” là bản phác thảo về người chiến sĩ cách mạng lý tưởng, thì lịch sử cách mạng Việt Nam gần một thế kỷ qua chính là quá trình hiện thực hóa những chuẩn mực mà Nguyễn Ái Quốc đã đặt nền móng. Từ những quan niệm về lý tưởng, đạo đức và bản lĩnh cách mạng, tác phẩm đã trở thành nguồn cảm hứng và chuẩn mực rèn luyện của nhiều thế hệ cán bộ, đảng viên, góp phần dẫn dắt dân tộc vượt qua những bước ngoặt lịch sử và giành nhiều thắng lợi to lớn.
Giá trị của tác phẩm trước hết thể hiện ở sự kết tinh và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Những phẩm chất như lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, đức hy sinh và lối sống khiêm nhường vốn là những giá trị bền vững của văn hóa Việt Nam đã được Nguyễn Ái Quốc nâng lên thành những chuẩn mực của người chiến sĩ cách mạng. Trong đó, lòng yêu nước được gắn với lý tưởng giải phóng dân tộc, còn tinh thần cộng đồng được chuyển hóa thành trách nhiệm phụng sự Tổ quốc và nhân dân.
Bên cạnh đó, tác phẩm còn thể hiện sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin trong điều kiện Việt Nam. Không chỉ chỉ ra mục tiêu giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp, Nguyễn Ái Quốc đặc biệt nhấn mạnh vai trò của đạo đức cách mạng và phẩm chất cá nhân của người cán bộ. Những tư tưởng ban đầu trong “Người cách mạng mẫu mực” đã góp phần hình thành hệ quan điểm của Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng với các chuẩn mực như cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư và sự gắn bó mật thiết với nhân dân.
Tác phẩm còn có ý nghĩa đặc biệt trong việc chuẩn bị về tư tưởng và con người cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1930. Thông qua việc xác lập những tiêu chí về phẩm chất và trách nhiệm của người cách mạng, Nguyễn Ái Quốc đã góp phần đào tạo, bồi dưỡng lớp cán bộ đầu tiên của phong trào cách mạng Việt Nam, tạo nền tảng quan trọng cho sự phát triển của Đảng và cách mạng sau này.
Thực tiễn lịch sử đã chứng minh sức sống bền vững của những chuẩn mực ấy. Từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945, các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc đến công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế ngày nay, nhiều thế hệ cán bộ, đảng viên đã thể hiện sinh động những phẩm chất mà Nguyễn Ái Quốc đề cao: kiên định lý tưởng, tận tụy cống hiến, dũng cảm hy sinh và gắn bó mật thiết với nhân dân. Chính những phẩm chất đó đã góp phần tạo nên sức mạnh lãnh đạo của Đảng và sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
Có thể khẳng định, “Người cách mạng mẫu mực” không chỉ là một tác phẩm lý luận về đạo đức cách mạng mà còn là một giá trị tư tưởng có sức sống lâu bền trong thực tiễn cách mạng Việt Nam. Những chuẩn mực mà Nguyễn Ái Quốc nêu ra vẫn tiếp tục là cơ sở quan trọng để xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên, đồng thời góp phần bảo vệ và phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn hiện nay.
“Người cách mạng mẫu mực” trong kỷ nguyên phát triển mới còn nguyên giá trị?
Một thế kỷ đã trôi qua kể từ khi Nguyễn Ái Quốc viết “Người cách mạng mẫu mực”, nhưng những vấn đề mà tác phẩm đặt ra vẫn mang ý nghĩa thời sự sâu sắc. Việt Nam hôm nay đang bước vào kỷ nguyên phát triển mới với yêu cầu đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng. Bối cảnh đó mở ra nhiều cơ hội để đất nước phát triển nhanh và bền vững, đồng thời cũng đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Bên cạnh những thành tựu của khoa học – công nghệ và kinh tế tri thức, mặt trái của kinh tế thị trường, chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng cùng sự tác động mạnh mẽ của không gian mạng đang tạo ra nhiều thách thức đối với công tác xây dựng Đảng và rèn luyện đội ngũ cán bộ. Trong điều kiện đó, việc giữ vững lý tưởng, bản lĩnh chính trị, đạo đức công vụ và tinh thần phụng sự nhân dân trở thành yêu cầu cấp thiết hơn bao giờ hết.
Chính vì vậy, các thế lực thù địch và phần tử cơ hội chính trị thường xuyên lợi dụng những biến đổi của thời đại để xuyên tạc, phủ nhận giá trị của tư tưởng Hồ Chí Minh. Một số quan điểm cho rằng những chuẩn mực đạo đức cách mạng được hình thành từ đầu thế kỷ XX đã không còn phù hợp với xã hội hiện đại, nơi năng lực quản trị, trình độ công nghệ và hiệu quả kinh tế được xem là những yếu tố quyết định sự phát triển. Từ đó, họ tìm cách tách rời các giá trị đạo đức cách mạng khỏi yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ trong giai đoạn mới.
Tuy nhiên, thực tiễn phát triển của đất nước cho thấy năng lực chuyên môn và trình độ quản trị chỉ có thể phát huy hiệu quả khi được đặt trên nền tảng của bản lĩnh chính trị, đạo đức và trách nhiệm công vụ. Càng trong điều kiện hội nhập sâu rộng và chuyển đổi số, những phẩm chất mà Nguyễn Ái Quốc đề cao như kiên định lý tưởng, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên hết, chống chủ nghĩa cá nhân, khiêm tốn, trách nhiệm và gắn bó với nhân dân càng có ý nghĩa quan trọng. Đây không phải là những giá trị thuộc về quá khứ, mà là những nguyên tắc nền tảng bảo đảm cho đội ngũ cán bộ, đảng viên giữ vững phương hướng hành động trước những tác động phức tạp của thời đại.
Bởi vậy, giá trị của “Người cách mạng mẫu mực” không hề suy giảm theo thời gian. Ngược lại, trong kỷ nguyên phát triển mới, tác phẩm tiếp tục là nguồn tham chiếu quan trọng để xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên vừa có năng lực chuyên môn, tư duy đổi mới, khả năng thích ứng với cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, vừa giữ vững đạo đức cách mạng, bản lĩnh chính trị và tinh thần phụng sự Tổ quốc, nhân dân. Đó cũng chính là cơ sở để bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trước những luận điệu xuyên tạc, phủ nhận và chống phá trong giai đoạn hiện nay.
Thực tiễn cho thấy, khi lý tưởng cách mạng và các chuẩn mực đạo đức bị xem nhẹ, chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng và tâm lý hưởng thụ rất dễ nảy sinh, tác động tiêu cực đến đội ngũ cán bộ, đảng viên. Đại hội XIV của Đảng đã thẳng thắn chỉ ra tình trạng một bộ phận cán bộ, đảng viên, kể cả cán bộ lãnh đạo, quản lý, còn thiếu tu dưỡng, rèn luyện, có biểu hiện né tránh trách nhiệm, ngại đổi mới, phai nhạt lý tưởng, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống và vi phạm kỷ luật, pháp luật. Những biểu hiện đó không chỉ làm giảm sút uy tín của người cán bộ mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến niềm tin của nhân dân đối với Đảng và chế độ.
Trong bối cảnh kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế sâu rộng, khi quyền lực, lợi ích vật chất và những tác động đa chiều của môi trường xã hội có thể trở thành những thách thức đối với quá trình tu dưỡng, rèn luyện, các chuẩn mực mà Nguyễn Ái Quốc nêu ra trong “Người cách mạng mẫu mực” càng thể hiện rõ giá trị định hướng. Những phẩm chất như kiên định lý tưởng, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên hết, chống chủ nghĩa cá nhân, giữ gìn sự liêm chính, khiêm tốn và tinh thần trách nhiệm tiếp tục là nền tảng để người cán bộ, đảng viên giữ vững bản lĩnh chính trị và đạo đức công vụ.
Giá trị của tác phẩm không chỉ dừng lại ở ý nghĩa lịch sử mà còn được thể hiện sinh động trong thực tiễn xây dựng, chỉnh đốn Đảng hiện nay. Nhiều chủ trương, quy định của Đảng về xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên thực chất là sự kế thừa, cụ thể hóa và phát triển những tư tưởng mà Nguyễn Ái Quốc đã đặt nền móng từ rất sớm. Điều đó cho thấy tính nhất quán trong tư duy của Đảng về mối quan hệ giữa xây dựng tổ chức với xây dựng con người, giữa năng lực lãnh đạo với đạo đức cách mạng.
Tinh thần ấy tiếp tục được khẳng định trong các văn kiện Đại hội XIV. Đại hội nhấn mạnh sức mạnh của Đảng trước hết bắt nguồn từ kỷ luật nghiêm minh, đạo đức cách mạng và tinh thần phụng sự của đội ngũ cán bộ, đảng viên; yêu cầu mỗi cán bộ, đảng viên phải thường xuyên tự soi, tự sửa, giữ mình trước cám dỗ, đề cao danh dự, liêm chính và trách nhiệm trước nhân dân. Đồng thời, Đại hội xác định nhiệm vụ xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên thật sự tiêu biểu về bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực và uy tín. Những định hướng đó cho thấy xây dựng Đảng trước hết là xây dựng con người, xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ đức và tài để đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Bởi vậy, sau một thế kỷ, “Người cách mạng mẫu mực” vẫn không chỉ là một tác phẩm có giá trị lịch sử mà còn là một hệ chuẩn mực mang ý nghĩa thời sự sâu sắc. Những phẩm chất mà Nguyễn Ái Quốc đề cao tiếp tục là cơ sở quan trọng để mỗi cán bộ, đảng viên tự soi, tự sửa, rèn luyện và hoàn thiện bản thân, góp phần xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh và củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.
Đặc biệt, việc ban hành Quy định số 144-QĐ/TW ngày 09/5/2024 của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới; Quy định số 37-QĐ/TW ngày 25/10/2021 của Ban Chấp hành Trung ương về những điều đảng viên không được làm; Chỉ thị số 42-CT/TW ngày 16/01/2025 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác giáo dục cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư đã cho thấy quyết tâm chính trị cao trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng. Những quy định này vừa là chuẩn mực định hướng hành vi, vừa là cơ chế phòng ngừa, ngăn chặn các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, chủ nghĩa cá nhân, lợi ích nhóm và tham nhũng, tiêu cực trong đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Xét ở góc độ giá trị tư tưởng, đây chính là sự kế thừa, cụ thể hóa và phát triển những chuẩn mực đạo đức cách mạng mà Nguyễn Ái Quốc đã đặt nền móng trong “Người cách mạng mẫu mực” từ năm 1926. Điều đó cho thấy các phẩm chất như kiên định lý tưởng, tận tụy phụng sự Tổ quốc và nhân dân, liêm chính, khiêm tốn, trách nhiệm và chống chủ nghĩa cá nhân không chỉ giữ nguyên giá trị mà còn ngày càng được thể chế hóa bằng các quy định, cơ chế và chính sách phù hợp với yêu cầu của thời kỳ mới.
Tinh thần ấy không chỉ được phát huy trong đội ngũ cán bộ, đảng viên mà còn lan tỏa mạnh mẽ đến thế hệ trẻ. Trong bài viết “Thanh niên với tương lai đất nước”, Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định thế hệ trẻ Việt Nam sẽ tiếp tục viết nên những trang sử mới của dân tộc bằng tri thức, sáng tạo, trách nhiệm và khát vọng vươn lên. Điều đó cho thấy những giá trị cốt lõi của “Người cách mạng mẫu mực” đang được tiếp nối và phát triển trong điều kiện mới, thông qua bản lĩnh, trí tuệ và trách nhiệm của các thế hệ công dân Việt Nam hôm nay.
Bởi vậy, cho rằng những chuẩn mực đạo đức cách mạng đã lỗi thời là một nhận định thiếu cơ sở cả về lý luận lẫn thực tiễn. Thực tế phát triển của đất nước cho thấy, dù bối cảnh lịch sử, điều kiện kinh tế – xã hội và phương thức quản trị có nhiều thay đổi, những giá trị nền tảng như lý tưởng cách mạng, đạo đức công vụ, tinh thần trách nhiệm và sự tận tụy phụng sự nhân dân vẫn là những yếu tố quyết định chất lượng đội ngũ cán bộ và hiệu quả lãnh đạo của Đảng.
Sau gần một thế kỷ, “Người cách mạng mẫu mực” vẫn giữ nguyên ý nghĩa thời sự. Những chuẩn mực mà Nguyễn Ái Quốc xác lập không chỉ là di sản tư tưởng có giá trị lịch sử mà còn là cơ sở quan trọng để xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng, năng lực đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước; qua đó góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và hiện thực hóa khát vọng xây dựng một nước Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc trong kỷ nguyên phát triển mới.
“Người cách mạng mẫu mực” vững bước trong kỷ nguyên phát triển mới
Ngày nay, khi đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với mục tiêu trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030 và nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, những giá trị mà Nguyễn Ái Quốc nêu ra trong “Người cách mạng mẫu mực” vẫn giữ nguyên ý nghĩa định hướng đối với công tác xây dựng Đảng và xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Sau quá trình sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo hướng tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ, đảng viên ngày càng cao hơn. Bộ máy được tinh gọn đồng nghĩa với việc trách nhiệm cá nhân lớn hơn, đòi hỏi mỗi cán bộ không chỉ vững vàng về bản lĩnh chính trị, trong sáng về đạo đức mà còn phải có năng lực đổi mới, tư duy chiến lược và tinh thần trách nhiệm cao trước Đảng, Nhà nước và nhân dân.
Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp, cùng tác động mạnh mẽ của chuyển đổi số, kinh tế tri thức và không gian mạng, những chuẩn mực mà Nguyễn Ái Quốc xác lập từ năm 1926 vẫn mang giá trị thời sự sâu sắc. Đó là sự kiên định lý tưởng cách mạng; đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên hết; thực hành cần, kiệm, liêm, chính; chống chủ nghĩa cá nhân; gắn bó mật thiết với nhân dân; đồng thời không ngừng nâng cao năng lực, bản lĩnh và trách nhiệm trong thực thi nhiệm vụ.
Thực hiện thắng lợi các mục tiêu chiến lược của đất nước đòi hỏi đội ngũ cán bộ, đảng viên phải dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới sáng tạo, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung và chủ động thích ứng với những yêu cầu mới của thời đại. Đồng thời, mỗi cán bộ, đảng viên cần phát huy vai trò nêu gương, củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng bằng phẩm chất đạo đức, hiệu quả công tác và tinh thần phụng sự. Trong điều kiện phát triển mạnh mẽ của truyền thông số và không gian mạng, việc chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng cũng trở thành yêu cầu quan trọng đối với mỗi cán bộ, đảng viên.
Tròn một thế kỷ kể từ khi Nguyễn Ái Quốc viết “Người cách mạng mẫu mực”, những tư tưởng được đặt ra trong tác phẩm vẫn cho thấy giá trị bền vững và tầm nhìn vượt trước thời đại. Trong khi nhiều người đương thời còn tập trung tìm kiếm con đường cứu nước, Người đã sớm nhận thức rằng muốn cách mạng thành công không chỉ cần đường lối đúng mà trước hết phải có những con người đủ bản lĩnh, đạo đức và năng lực để gánh vác sứ mệnh lịch sử. Chính từ nhận thức đó, Người đã đặt nền móng cho việc xây dựng mẫu hình người cán bộ cách mạng, tạo cơ sở tư tưởng cho công tác xây dựng Đảng và rèn luyện đội ngũ cán bộ, đảng viên sau này.
Thực tiễn cách mạng Việt Nam suốt gần một thế kỷ qua càng khẳng định giá trị sâu sắc của tư tưởng ấy. Mỗi thắng lợi của dân tộc đều gắn liền với những thế hệ cán bộ, đảng viên biết đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên hết, kiên định lý tưởng, tận tụy cống hiến và không ngừng vượt qua thử thách. Đó cũng chính là minh chứng sinh động cho sức sống của những chuẩn mực mà Nguyễn Ái Quốc đã xác lập từ rất sớm.
Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với những yêu cầu ngày càng cao về năng lực lãnh đạo, quản trị quốc gia và hội nhập quốc tế, những giá trị cốt lõi của “Người cách mạng mẫu mực” vẫn tiếp tục soi sáng con đường xây dựng đội ngũ cán bộ vừa có đức, vừa có tài, đủ phẩm chất, năng lực và uy tín ngang tầm nhiệm vụ. Bởi vậy, tác phẩm không chỉ là một di sản tư tưởng của lịch sử, mà còn là một thông điệp mang ý nghĩa thời đại về xây dựng con người, nhân tố quyết định mọi thành công của sự nghiệp cách mạng, hôm nay và trong tương lai.
Lê Quang Hưng/Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng
Tài liệu tham khảo:
1. Bộ Chính trị (2024), Quy định số 144-QĐ/TW ngày 09/5/2024 về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới, Hà Nội.
2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội Đại biểu Toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, tập 1.
3. Phạm Thị Hạnh (2023), Xây dựng chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới, Tạp chí Cộng sản điện tử, ngày 19/5/2023.
4. Tô Lâm (2026), Thanh niên với tương lai đất nước, Báo Chính phủ điện tử, ngày 24/3/2026.
5. Hồ Chí Minh Toàn tập (2011), Nxb Chính trị Quốc gia Sự thật, Hà Nội, tập 2.