Ngày 16/11/2026, phát biểu tại Hội nghị cấp cao ASEAN – Trung Quốc lần thứ 29, Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường nhấn mạnh tinh thần cởi mở, hợp tác cùng có lợi là nền tảng xuyên suốt quan hệ đối tác giữa hai bên. Trung Quốc và ASEAN tiếp tục khẳng định cam kết đối với thương mại tự do, toàn cầu hóa kinh tế và hội nhập khu vực trong bối cảnh thương mại toàn cầu đối mặt với những rào cản ngày càng gia tăng và chủ nghĩa đa phương chịu nhiều sức ép.

Theo ANN, phát biểu tại Hội nghị cấp cao ASEAN – Trung Quốc lần thứ 29, Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường khẳng định Trung Quốc và ASEAN tiếp tục kiên định với chủ nghĩa đa phương và thương mại tự do, bất chấp sự gia tăng của các rào cản thương mại, xu hướng bảo hộ và những bất ổn địa chính trị trên toàn cầu.
Thủ tướng Lý Cường nhấn mạnh, trong bối cảnh chủ nghĩa đơn phương và chủ nghĩa bảo hộ ngày càng gia tăng, Trung Quốc và ASEAN vẫn duy trì đà hợp tác kinh tế tích cực, đồng thời nỗ lực mở rộng quy mô và làm sâu sắc hơn quan hệ đối tác.
“Mặc dù các hạn chế về kinh tế và thương mại trên thế giới gia tăng đáng kể, chúng tôi vẫn kiên định bảo vệ chủ nghĩa đa phương, thúc đẩy thương mại tự do và nỗ lực mở rộng hợp tác”, ông Lý Cường khẳng định.
Nhìn lại năm năm qua, Thủ tướng Trung Quốc nhận định quan hệ hợp tác Trung Quốc – ASEAN đã thể hiện khả năng thích ứng và sức chống chịu trước những biến động phức tạp của môi trường quốc tế, từ các xung đột địa chính trị kéo dài đến sự trỗi dậy của chủ nghĩa đơn phương và các chính sách bảo hộ thương mại.
Theo ông, bất chấp những thách thức đó, hợp tác kinh tế giữa hai bên vẫn duy trì động lực tăng trưởng và đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận.
Dẫn chứng về quy mô hợp tác, ông Lý Cường cho biết kim ngạch thương mại song phương Trung Quốc – ASEAN đã vượt mốc 1.000 tỷ USD trong năm 2025, tăng 20,1% so với năm 2021. Trong 10 tháng đầu năm 2026, thương mại hai chiều tiếp tục ghi nhận mức tăng trưởng 29,6%.
Cùng với thương mại, hợp tác đầu tư tiếp tục được mở rộng. Tổng vốn đầu tư hai chiều giữa Trung Quốc và ASEAN đến nay đã vượt 500 tỷ USD, tăng hơn 50% so với năm năm trước.
Không chỉ duy trì hợp tác trong các lĩnh vực truyền thống, hai bên còn đẩy mạnh phối hợp trong những động lực tăng trưởng mới, đặc biệt là kinh tế số, kinh tế xanh và trí tuệ nhân tạo (AI).
Về liên kết kinh tế khu vực, Thủ tướng Lý Cường nhấn mạnh ý nghĩa của việc ký kết Nghị định thư nâng cấp Khu vực Thương mại tự do ASEAN – Trung Quốc phiên bản 3.0 (ACFTA 3.0). Theo ông, khuôn khổ hợp tác này góp phần củng cố nền tảng thể chế, tạo điều kiện thúc đẩy hội nhập kinh tế và phát triển thị trường khu vực.
Bên cạnh đó, việc thông qua và triển khai Kế hoạch hành động thực hiện quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện ASEAN – Trung Quốc giai đoạn 2026-2030 được kỳ vọng sẽ định hướng các ưu tiên hợp tác giữa hai bên trong năm năm tới.
Trong lĩnh vực kết nối hạ tầng, ông Lý Cường dẫn các dự án trọng điểm như tuyến đường sắt cao tốc Jakarta – Bandung tại Indonesia và tuyến đường sắt Trung Quốc – Lào như những minh chứng cho nỗ lực tăng cường liên kết khu vực, tạo thuận lợi cho thương mại, đầu tư và giao lưu kinh tế.
Ông cũng đề cập đến kênh đào Bình Lục (Pinglu Canal) và các sáng kiến tạo thuận lợi về thị thực, cho rằng những nỗ lực này góp phần thúc đẩy kết nối và lưu chuyển các nguồn lực trong khu vực.
Đánh giá những thành tựu hợp tác trong năm năm qua là kết quả không dễ dàng đạt được, Thủ tướng Trung Quốc nhấn mạnh ba nguyên tắc nền tảng trong quan hệ Trung Quốc – ASEAN, gồm tình hữu nghị và hỗ trợ lẫn nhau; cởi mở và cùng có lợi; phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo.
Theo ông Lý Cường, trong bối cảnh kinh tế thế giới tiếp tục đối mặt với nhiều yếu tố bất định, Trung Quốc và ASEAN cần phát huy những kinh nghiệm hợp tác đã tích lũy, tăng cường năng lực đổi mới sáng tạo và tìm kiếm các động lực tăng trưởng mới.
“Những kinh nghiệm và bài học này là tài sản quý giá đối với tất cả chúng ta. Chúng ta cần tiếp nối và phát huy những thành quả đó để viết tiếp những chương mới trong quan hệ hợp tác Trung Quốc – ASEAN”, ông nhấn mạnh.
Trong bối cảnh quan hệ Trung Quốc – ASEAN ngày càng phát triển sâu rộng, việc củng cố lòng tin chiến lược và duy trì môi trường hòa bình, ổn định ở khu vực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Trung Quốc và nhiều quốc gia thành viên ASEAN cùng có lợi ích trực tiếp tại Biển Đông, nơi vừa giữ vai trò huyết mạch đối với thương mại quốc tế, vừa tồn tại những khác biệt về yêu sách chủ quyền và quyền lợi biển. Vì vậy, để những cam kết về hợp tác cùng có lợi và phát triển bền vững thực sự đi vào chiều sâu, Trung Quốc cần thể hiện vai trò và trách nhiệm thông qua cách ứng xử kiềm chế, tôn trọng chủ quyền, quyền chủ quyền và lợi ích hợp pháp của các quốc gia ven biển, phù hợp với luật pháp quốc tế, đặc biệt là Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS). Chỉ trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế, giải quyết bất đồng bằng biện pháp hòa bình và xây dựng lòng tin thực chất trên Biển Đông, Trung Quốc và ASEAN mới có thể thu hẹp khác biệt, mở rộng đồng thuận, qua đó tạo nền tảng vững chắc cho quan hệ đối tác chiến lược toàn diện phát triển ổn định, lâu dài.
Thế Nguyễn
Bài viết cùng chuyên mục
Việt Nam tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027
Các nhà lãnh đạo ASEAN thúc đẩy mạng lưới điện khu vực và an ninh năng lượng
Ông Trump tới Philippines, khởi động chuyến công du châu Á với loạt thỏa thuận kinh tế và hội đàm đồng minh
Ba đề xuất chiến lược của Việt Nam nhằm nâng tầm quan hệ ASEAN – Trung Quốc
Philippines nhấn mạnh ba ưu tiên chiến lược trong nhiệm kỳ Chủ tịch ASEAN 2026
ASEAN trước bài toán Myanmar: Giữa yêu cầu duy trì sức ép chính trị và xu hướng tái tiếp xúc ngoại giao

