Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam diễn ra trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, đòi hỏi cao hơn và toàn diện hơn. Trên nền tảng tổng kết sâu sắc gần 40 năm đổi mới, đặc biệt là kết quả từ nhiệm kỳ Đại hội XIII, Đại hội lần này xác định phương châm hành động: “Đoàn kết – Dân chủ – Kỷ cương – Đột phá – Phát triển”. Trong đó, yếu tố “đột phá” được nhấn mạnh như một điểm mới nổi bật, thể hiện tư duy hành động mạnh mẽ, quyết liệt và đầy tự tin của Đảng khi đất nước chính thức bước vào một kỷ nguyên phát triển mới.
Từ đổi mới đến đột phá – yêu cầu tất yếu của thực tiễn phát triển
Trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn kiên định mục tiêu lý tưởng, đồng thời không ngừng đổi mới tư duy, phương thức lãnh đạo và cách thức tổ chức thực hiện. Gần 40 năm đổi mới đã giúp đất nước vượt qua khủng hoảng kinh tế – xã hội, cải thiện đời sống Nhân dân, mở rộng quan hệ đối ngoại và nâng tầm vị thế Việt Nam trên trường quốc tế.
Tuy nhiên, bước vào giai đoạn phát triển mới, thực tiễn cho thấy nhiều vấn đề không thể tiếp tục giải quyết bằng các biện pháp điều chỉnh cục bộ hay cải cách mang tính tiệm tiến. Những “điểm nghẽn” về thể chế, cơ chế vận hành, chất lượng nguồn nhân lực, năng lực khoa học – công nghệ và hiệu quả thực thi chính sách đang đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có những quyết sách đột phá.
Chính trong bối cảnh đó, Đại hội XIV của Đảng xác định “đột phá” không chỉ là yêu cầu của thực tiễn mà còn là bước phát triển về chất trong tư duy lãnh đạo và phương pháp hành động, nhằm tạo ra chuyển biến căn bản, mạnh mẽ, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới.
Đột phá trên nền tảng đoàn kết, dân chủ và kỷ cương
Điểm đặc biệt trong phương châm hành động của Đại hội XIV là yếu tố “đột phá” không tách rời mà được đặt trên nền tảng vững chắc của đoàn kết, dân chủ và kỷ cương. Đây không chỉ là các nguyên tắc mang tính truyền thống, mà còn là trụ cột bảo đảm cho mọi đột phá mang lại hiệu quả thực chất, bền vững.
Đoàn kết toàn Đảng, toàn dân, toàn quân tiếp tục là nguồn sức mạnh nội sinh, tạo nền móng vững chắc cho mọi thắng lợi của cách mạng. Dân chủ xã hội chủ nghĩa được phát huy mạnh mẽ, trở thành động lực khơi dậy trí tuệ, trách nhiệm và sáng kiến trong toàn xã hội. Kỷ cương, kỷ luật được giữ vững nhằm bảo đảm sự thống nhất, nghiêm túc và hiệu quả trong tổ chức thực hiện mọi chủ trương, chính sách.
Chính trên nền tảng này, “đột phá” mới phát huy được đúng ý nghĩa, không phải là những giải pháp ngắn hạn hay phản ứng tình thế, mà là bước chuyển có tính chiến lược, có định hướng rõ ràng, tránh nóng vội hay lệch hướng. Đây cũng là sự khác biệt quan trọng trong tư duy đổi mới và hành động của Đảng trước yêu cầu phát triển mới của đất nước.
Đột phá về thể chế – tháo gỡ điểm nghẽn phát triển
Một trong những nội dung cốt lõi trong yêu cầu “đột phá” của Đại hội XIV là đột phá về thể chế. Thực tiễn phát triển thời gian qua cho thấy, không ít tiềm năng và nguồn lực của đất nước vẫn chưa được phát huy hiệu quả do những rào cản về cơ chế, chính sách và thủ tục hành chính còn chồng chéo, thiếu đồng bộ.
Việc tiếp tục hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bảo đảm tính đồng bộ, minh bạch và thông suốt, đã trở thành yêu cầu cấp thiết, có tính nền tảng cho phát triển. Trong nhiệm kỳ Đại hội XIII, nhiều chủ trương quan trọng về cải cách thể chế, cải cách hành chính, phân cấp, phân quyền đã được triển khai và ghi nhận những kết quả bước đầu.
Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn mới, Đại hội XIV nhấn mạnh cần có những đột phá thể chế mang tính thực chất, tập trung vào các khâu then chốt có sức lan tỏa, tạo đà cho cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao năng lực cạnh tranh và thúc đẩy động lực tăng trưởng mới của nền kinh tế.
Đột phá trong xây dựng Đảng và hệ thống chính trị
Mọi đột phá vì phát triển bền vững phải bắt đầu từ chính Đảng cầm quyền. Đại hội XIV tiếp tục khẳng định yêu cầu xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện là nhiệm vụ mang tính quyết định. Trong đó, đột phá về công tác cán bộ được xác định là khâu then chốt: tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, năng lực thực tiễn cao và tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm.
Những kết quả bước đầu trong nhiệm kỳ Đại hội XIII, đặc biệt là trong cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, đã góp phần tạo chuyển biến tích cực trong việc siết chặt kỷ luật, kỷ cương của Đảng và bộ máy Nhà nước. Đại hội XIV không chỉ kế thừa tinh thần đó, mà còn đặt ra yêu cầu đột phá về hiệu lực và hiệu quả tổ chức thực hiện, coi đây là giải pháp trọng yếu để nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng trong giai đoạn phát triển mới.
Đột phá về nguồn nhân lực, khoa học và công nghệ
Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và chuyển đổi số diễn ra ngày càng mạnh mẽ, yêu cầu đột phá về nguồn nhân lực chất lượng cao, khoa học và công nghệ trở nên cấp thiết và mang tính khách quan. Đại hội XIV xác định đây là một trong những trụ cột quan trọng để tạo đà tăng trưởng bền vững trong giai đoạn phát triển mới.
Mục tiêu được đặt ra là tạo chuyển biến rõ rệt trong công tác đào tạo, sử dụng và trọng dụng nhân tài, đồng thời thúc đẩy đổi mới sáng tạo và ứng dụng khoa học – công nghệ sâu rộng vào mọi lĩnh vực của đời sống kinh tế – xã hội. Việc hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với doanh nghiệp, trung tâm nghiên cứu và trường đại học sẽ là yếu tố quyết định nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Thực tiễn những năm gần đây đã chứng minh hiệu quả rõ nét từ việc ứng dụng công nghệ mới, chuyển đổi số và cải cách quản trị trong nhiều ngành, lĩnh vực. Việc tiếp tục đẩy mạnh các xu hướng này theo tinh thần “đột phá” sẽ góp phần nâng cao năng suất lao động, chất lượng tăng trưởng và tăng cường sức cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam trên thị trường toàn cầu.
Đột phá trong tổ chức thực hiện – nói đi đôi với làm
Một nội dung trọng yếu trong yêu cầu “đột phá” của Đại hội XIV chính là đột phá trong tổ chức thực hiện. Thực tiễn thời gian qua cho thấy, không ít chủ trương, nghị quyết đúng đắn nhưng hiệu quả mang lại còn hạn chế, do khâu thực thi chưa đồng bộ, thiếu quyết liệt hoặc chưa xác định rõ trách nhiệm.
Đại hội XIV đặt ra yêu cầu phải nâng cao trách nhiệm chính trị của các cấp, các ngành, đặc biệt là đề cao vai trò, trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu. Mọi đột phá phải được gắn với kết quả cụ thể, có thể đo lường và kiểm chứng, tránh tình trạng hình thức, chung chung.
Bên cạnh đó, việc lựa chọn đúng trọng tâm, trọng điểm và tập trung nguồn lực vào các khâu then chốt có sức lan tỏa cao sẽ tạo động lực thúc đẩy sự chuyển biến đồng bộ trên phạm vi rộng. Đây chính là tinh thần hành động quyết liệt, hiệu quả, mà phương châm “đột phá – phát triển” của Đại hội XIV hướng tới, thể hiện quyết tâm “nói đi đôi với làm” trong toàn bộ hệ thống chính trị.
Phương châm “Đoàn kết – Dân chủ – Kỷ cương – Đột phá – Phát triển” được Đại hội XIV của Đảng xác lập không chỉ là kim chỉ nam cho nhiệm kỳ mới, mà còn là sự kết tinh hài hòa giữa truyền thống cách mạng và tư duy đổi mới, giữa sự kiên định về mục tiêu và tính linh hoạt, sáng tạo trong phương pháp hành động.
Việc nhấn mạnh yếu tố “đột phá” không chỉ phản ánh đòi hỏi khách quan từ thực tiễn phát triển đất nước, mà còn thể hiện bản lĩnh chính trị, tinh thần chủ động, tự tin và quyết tâm đổi mới sâu sắc của Đảng trong vai trò lãnh đạo toàn diện. Đó là lời cam kết mạnh mẽ về một giai đoạn phát triển mới năng động hơn, bền vững hơn, hiệu quả hơn.
Với phương châm hành động rõ ràng, định hướng chiến lược đúng đắn và tinh thần quyết liệt trong tổ chức thực hiện, Đại hội XIV không chỉ đưa ra những mục tiêu mang tính chiến lược, mà còn đặt nền móng vững chắc cho hành trình hiện thực hóa khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, kiên định trên con đường xã hội chủ nghĩa.
Minh Văn