Đánh giá cán bộ là khâu then chốt trong công tác cán bộ, có ý nghĩa quyết định đối với việc xây dựng đội ngũ, uy tín của Đảng và niềm tin của Nhân dân. Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta luôn đặc biệt coi trọng nhiệm vụ này. Bài viết phân tích giá trị của việc đánh giá đúng cán bộ, những hệ lụy từ đánh giá sai và đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác đánh giá cán bộ hiện nay.
Trong bối cảnh đất nước đẩy mạnh công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ ngày càng cao, đòi hỏi phải có đủ phẩm chất, năng lực và trình độ để đáp ứng nhiệm vụ trong tình hình mới. Thực tiễn đó đặt ra yêu cầu phải tiếp tục rà soát, đánh giá một cách khách quan, khoa học về công tác đánh giá cán bộ hiện nay: liệu các tiêu chí, phương pháp và kết quả đánh giá đã thực sự sát thực tiễn, phản ánh đúng năng lực, phẩm chất của cán bộ và góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước hay chưa. Đồng thời, cần nhận diện rõ những hạn chế, bất cập còn tồn tại, những vấn đề nổi cộm cần tập trung tháo gỡ; tiếp tục quán triệt, kế thừa và phát triển những nguyên tắc cơ bản trong đánh giá cán bộ phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ mới.
Lợi dụng những sai phạm, khuyết điểm của một bộ phận cán bộ, thời gian qua các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị không ngừng xuyên tạc, chống phá sự nghiệp cách mạng của Nhân dân ta trên nhiều lĩnh vực, trong đó tập trung vào vấn đề cán bộ và công tác đánh giá cán bộ của Đảng. Vì vậy, cần nhận diện đầy đủ âm mưu, thủ đoạn của các thế lực này để chủ động đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; qua đó bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững và khẳng định vai trò lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với công tác cán bộ trong giai đoạn hiện nay.
Trong toàn bộ quy trình công tác cán bộ, đánh giá cán bộ là khâu mở đầu, giữ vai trò nền tảng, có ý nghĩa quyết định đối với các khâu tiếp theo như quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng, bổ nhiệm và luân chuyển cán bộ. Nhận thức rõ tầm quan trọng đó, Đảng ta luôn quan tâm đổi mới, hoàn thiện cơ chế và phương pháp đánh giá theo hướng đa chiều, xuyên suốt, dựa trên sản phẩm cụ thể; lấy kết quả thực hiện chức trách, nhiệm vụ cùng sự tín nhiệm của tập thể và Nhân dân làm thước đo phẩm chất, năng lực, uy tín của cán bộ, qua đó lựa chọn, bố trí và sử dụng cán bộ đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Phải khéo dùng cán bộ. Không có ai cái gì cũng tốt, cái gì cũng hay. Vì vậy, chúng ta phải khéo dùng người, sửa chữa những khuyết điểm cho họ, giúp đỡ ưu điểm của họ”. Tư tưởng đó cho thấy đánh giá đúng cán bộ là cơ sở để bố trí, sử dụng đúng người, đúng việc, đúng sở trường. Khi năng lực, phẩm chất, uy tín và sự cống hiến của mỗi cán bộ được nhìn nhận khách quan, chính xác, tổ chức sẽ phát huy được tối đa thế mạnh của từng cá nhân, đồng thời nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy.
Không chỉ là căn cứ để sử dụng cán bộ, đánh giá đúng còn là công cụ quan trọng để giáo dục, rèn luyện và sàng lọc đội ngũ. Thông qua tự phê bình và phê bình, cùng sự nhận xét khách quan của tập thể, mỗi cán bộ có điều kiện nhận diện rõ ưu điểm để phát huy, hạn chế để khắc phục, từ đó không ngừng hoàn thiện bản thân. Đồng thời, những trường hợp suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống hoặc yếu kém về năng lực cũng được phát hiện kịp thời để chấn chỉnh, thay thế hoặc xử lý phù hợp.
Ngược lại, đánh giá không đúng sẽ dẫn đến bố trí, sử dụng cán bộ sai lệch, làm giảm chất lượng và hiệu quả hoạt động của bộ máy. Khi những cán bộ hạn chế về năng lực, phẩm chất vẫn được xếp loại tốt hoặc được đề bạt, bổ nhiệm, bộ máy lãnh đạo dễ rơi vào tình trạng trì trệ, kém hiệu quả, thậm chí ban hành những quyết sách thiếu chính xác. Nghiêm trọng hơn, việc đánh giá thiếu khách quan còn tạo kẽ hở cho tham nhũng, tiêu cực phát sinh. Những cán bộ suy thoái nhưng không được phát hiện, sàng lọc và xử lý kịp thời có thể lợi dụng chức vụ, quyền hạn để trục lợi, gây thất thoát tài sản nhà nước, làm suy giảm uy tín của Đảng, Nhà nước và niềm tin của Nhân dân.
Lợi dụng những hạn chế, bất cập và những vụ việc sai phạm của một bộ phận cán bộ trong thực tiễn, các thế lực thù địch, phản động không ngừng xuyên tạc, chống phá công tác cán bộ của Đảng bằng nhiều thủ đoạn ngày càng tinh vi. Mục tiêu của chúng là hạ thấp vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ, gieo rắc tâm lý hoài nghi, gây chia rẽ nội bộ, làm suy giảm niềm tin của cán bộ, đảng viên và Nhân dân đối với Đảng và chế độ.
Các luận điệu chống phá thường tập trung vào việc phủ nhận tính khách quan, khoa học và hiệu quả của công tác đánh giá cán bộ. Chúng cho rằng việc đánh giá cán bộ chỉ mang tính hình thức, nặng về thủ tục hành chính, còn tồn tại tình trạng “dĩ hòa vi quý”, nể nang, cảm tính, thiếu thực chất và thiếu dân chủ. Từ một số trường hợp cán bộ vi phạm bị xử lý, các thế lực thù địch cố tình quy kết rằng công tác đánh giá cán bộ trong Đảng mang tính cục bộ, phe cánh, bị chi phối bởi quan hệ cá nhân hơn là năng lực thực tiễn; từ đó xuyên tạc bản chất chế độ, cho rằng hệ thống chính trị thiếu dân chủ và thiếu minh bạch.
Thông qua các nền tảng mạng xã hội, chúng tiếp tục lan truyền thông tin sai sự thật, thổi phồng hoặc bóp méo các hiện tượng tiêu cực như “chạy chức, chạy quyền”, “lợi ích nhóm” nhằm tạo dư luận tiêu cực đối với công tác cán bộ. Nguy hiểm hơn, các thế lực thù địch còn cổ súy quan điểm “phi chính trị hóa” công tác cán bộ, đòi tách vai trò lãnh đạo của Đảng khỏi quá trình đánh giá, sử dụng cán bộ và áp đặt mô hình “trung lập chính trị” theo quan niệm phương Tây. Đồng thời, chúng phủ nhận vai trò của các tiêu chí chính trị, đạo đức trong đánh giá cán bộ, tuyệt đối hóa trình độ chuyên môn và năng lực quản lý, qua đó từng bước làm phai nhạt bản chất chính trị của công tác cán bộ trong hệ thống chính trị nước ta.
Những luận điệu xuyên tạc, phản động này không chỉ gây hoài nghi, làm suy giảm niềm tin của cán bộ, đảng viên và Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước mà còn tác động tiêu cực đến sự đoàn kết, thống nhất trong nội bộ, tạo điều kiện cho các biểu hiện suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” nảy sinh và phát triển. Vì vậy, cần chủ động nhận diện đúng bản chất, âm mưu và thủ đoạn của các thế lực thù địch; đồng thời tăng cường đấu tranh, phản bác bằng những luận cứ khoa học, cơ sở thực tiễn và bằng chứng xác đáng nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững niềm tin của Nhân dân đối với công tác cán bộ và sự lãnh đạo của Đảng.
Thứ nhất, luận điệu cho rằng công tác đánh giá cán bộ của Đảng chỉ mang tính hình thức, nặng về thủ tục hành chính, “dĩ hòa vi quý”, “nể nang”, “cảm tính”, “thiếu dân chủ”.
Đây là một luận điệu xuyên tạc, không phù hợp với cả cơ sở lý luận và thực tiễn công tác cán bộ hiện nay. Thực tế cho thấy, Đảng ta luôn quan tâm xây dựng và không ngừng hoàn thiện hệ thống quan điểm, nguyên tắc, tiêu chí, quy trình đánh giá cán bộ theo hướng ngày càng chặt chẽ, đồng bộ, khoa học và dân chủ. Nguyên tắc tập trung dân chủ được quán triệt xuyên suốt, bảo đảm sự kết hợp hài hòa giữa vai trò lãnh đạo của tổ chức đảng với việc phát huy trách nhiệm của tập thể, cá nhân và người đứng đầu trong đánh giá cán bộ.
Nếu công tác đánh giá cán bộ chỉ mang tính hình thức như các thế lực thù địch xuyên tạc thì không thể hình thành một hệ thống quy định tương đối toàn diện, liên tục được bổ sung, hoàn thiện qua các thời kỳ. Nghị quyết số 26-NQ/TW khẳng định: “Các quy trình công tác cán bộ ngày càng chặt chẽ, đồng bộ, công khai, minh bạch, khoa học và dân chủ hơn”. Việc đánh giá cán bộ được thực hiện trên cơ sở xem xét toàn diện mối quan hệ giữa đức và tài, giữa phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống với năng lực, uy tín và kết quả thực hiện chức trách, nhiệm vụ. Đây là cơ sở quan trọng để bác bỏ những quan điểm cho rằng công tác đánh giá cán bộ mang tính cảm tính, thiếu dân chủ hoặc không thực chất.
Thực tiễn thời gian qua càng cho thấy tính nghiêm túc và hiệu quả của công tác đánh giá cán bộ. Nhiều trường hợp cán bộ vi phạm, kể cả cán bộ cấp cao, đã bị xem xét, xử lý nghiêm minh theo quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Điều đó thể hiện quyết tâm chính trị cao trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng và làm trong sạch đội ngũ cán bộ. Báo cáo tổng kết công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIII cho biết đã kỷ luật 17.808 công chức, viên chức; cho nghỉ việc, thôi việc 10.880 người; cho từ chức, miễn nhiệm, thôi giữ chức vụ đối với 94 cán bộ diện Trung ương quản lý, trong đó có 7 Ủy viên Bộ Chính trị, 1 Ủy viên Ban Bí thư và 18 Ủy viên Trung ương Đảng; đồng thời xử lý hơn 1.000 cán bộ diện ban thường vụ và ủy viên ban chấp hành cấp ủy cấp tỉnh quản lý.
Những con số trên là minh chứng rõ ràng cho tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ” trong công tác cán bộ. Nếu tồn tại tình trạng bao che, nể nang, phe cánh hay đánh giá mang tính hình thức như các thế lực thù địch rêu rao thì không thể có việc xử lý nghiêm khắc và quyết liệt đối với nhiều cán bộ ở các cấp, kể cả cán bộ giữ cương vị lãnh đạo cao cấp. Điều đó khẳng định công tác đánh giá cán bộ của Đảng không phải là hình thức mà ngày càng đi vào thực chất, gắn chặt trách nhiệm với quyền hạn, góp phần quan trọng xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực và uy tín đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Thứ hai, luận điệu cho rằng việc đánh giá cán bộ trong Đảng mang tính cục bộ, phe cánh, “quan hệ hơn năng lực”, dung túng cho tình trạng “chạy chức, chạy quyền”, “lợi ích nhóm”, từ đó quy kết bản chất chế độ là thiếu dân chủ, thiếu minh bạch.
Đây là một nhận định phiến diện, mang tính quy chụp và nhằm phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ. Thực tiễn cho thấy, công tác đánh giá cán bộ luôn được Đảng ta đặc biệt coi trọng và được thực hiện trên cơ sở những nguyên tắc chặt chẽ, khoa học, bảo đảm tính khách quan, toàn diện, lịch sử, cụ thể và phát triển. Quá trình đánh giá đặt dưới sự lãnh đạo thống nhất của Đảng, đồng thời phát huy dân chủ, đề cao trách nhiệm của tập thể, cá nhân và người đứng đầu.
Các chủ trương, quy định về đánh giá cán bộ không ngừng được hoàn thiện theo hướng công khai, minh bạch, lấy kết quả thực hiện nhiệm vụ, phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và uy tín trong tập thể, trong Nhân dân làm căn cứ đánh giá. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiếp tục khẳng định yêu cầu “đánh giá cán bộ bằng sản phẩm, bằng hiệu quả, bằng uy tín trong Nhân dân”. Quan điểm này thể hiện rõ định hướng đổi mới công tác cán bộ theo hướng thực chất, lấy kết quả và sự tín nhiệm xã hội làm thước đo chủ yếu, qua đó hạn chế những biểu hiện chủ quan, cảm tính trong đánh giá.
Bên cạnh đó, Đảng không né tránh những hạn chế còn tồn tại trong công tác cán bộ mà luôn thẳng thắn nhìn nhận, đánh giá đúng sự thật để có giải pháp khắc phục. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV chỉ rõ: “Một số khâu trong công tác cán bộ vẫn còn hạn chế, bất cập chậm khắc phục”. Việc nhận diện đúng những hạn chế này cho thấy tinh thần cầu thị, khách quan và trách nhiệm của Đảng trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng, chứ không phải sự che giấu hay né tránh khuyết điểm như các thế lực thù địch xuyên tạc.
Đặc biệt, việc xử lý nghiêm minh nhiều trường hợp cán bộ vi phạm trong thời gian qua, kể cả cán bộ giữ chức vụ cao, với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”, là minh chứng rõ nét cho quyết tâm chính trị của Đảng trong phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và đấu tranh với các biểu hiện chạy chức, chạy quyền, lợi ích nhóm. Nếu thực sự tồn tại tình trạng cục bộ, phe cánh hay “quan hệ hơn năng lực” như những luận điệu xuyên tạc thì khó có thể triển khai đồng bộ, quyết liệt các biện pháp kiểm tra, giám sát và xử lý cán bộ vi phạm trên phạm vi rộng như thời gian qua.
Vì vậy, những quan điểm cho rằng công tác đánh giá cán bộ của Đảng mang tính phe cánh, thiếu dân chủ hay thiếu minh bạch không chỉ thiếu cơ sở thực tiễn mà còn cố tình phủ nhận những kết quả quan trọng trong xây dựng, chỉnh đốn Đảng. Thực tiễn đã khẳng định công tác đánh giá cán bộ ngày càng được đổi mới theo hướng công khai, minh bạch, thực chất và hiệu quả hơn, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, uy tín, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Thứ ba, luận điệu cổ súy “phi chính trị hóa” công tác cán bộ, đòi tách vai trò lãnh đạo của Đảng khỏi việc đánh giá, sử dụng cán bộ và áp đặt mô hình “trung lập chính trị” theo kiểu phương Tây.
Đây là một luận điệu sai trái, mang tính ngụy biện nhằm phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ và từng bước làm suy yếu nền tảng chính trị của chế độ. Về phương diện lý luận, cần khẳng định rằng công tác cán bộ không bao giờ và không thể là một lĩnh vực “trung lập chính trị”. Cán bộ là chủ thể trực tiếp tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước; đồng thời tham gia quản lý xã hội và thực thi quyền lực nhà nước. Vì vậy, việc xây dựng, đánh giá và sử dụng cán bộ luôn gắn chặt với mục tiêu chính trị, lý tưởng và định hướng phát triển của mỗi quốc gia, mỗi chế độ chính trị.
Thực tiễn lịch sử và đương đại cho thấy không tồn tại một mô hình nhà nước nào hoàn toàn “trung lập chính trị” theo nghĩa tuyệt đối. Dù dưới hình thức nào, công tác cán bộ ở mọi quốc gia đều chịu sự chi phối của hệ tư tưởng, lợi ích và mục tiêu của lực lượng chính trị cầm quyền. Do đó, việc cổ súy cho quan điểm tách công tác cán bộ khỏi sự lãnh đạo của Đảng thực chất là phủ nhận vai trò lãnh đạo chính trị, làm suy giảm tính thống nhất trong tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, từ đó tạo nguy cơ chệch hướng trong quá trình phát triển đất nước.
Về phương diện thực tiễn, ở Việt Nam, sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của Đảng đối với công tác cán bộ là nguyên tắc cơ bản, có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng đội ngũ cán bộ và hiệu quả hoạt động của toàn bộ hệ thống chính trị. Đảng không chỉ lãnh đạo việc xây dựng tiêu chuẩn, quy trình và phương pháp đánh giá cán bộ mà còn định hướng các yêu cầu về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống và tinh thần phụng sự Nhân dân. Đây là những yếu tố bảo đảm để cán bộ vừa có năng lực chuyên môn, vừa có bản lĩnh chính trị vững vàng, trung thành với mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
Nếu tách rời yếu tố chính trị khỏi công tác đánh giá và sử dụng cán bộ, quá trình này rất dễ rơi vào khuynh hướng kỹ trị thuần túy, chỉ coi trọng năng lực chuyên môn mà xem nhẹ bản lĩnh chính trị, đạo đức công vụ và trách nhiệm xã hội. Điều đó không những làm giảm hiệu quả quản lý nhà nước mà còn tiềm ẩn nguy cơ tha hóa quyền lực, xa rời lợi ích của Nhân dân và mục tiêu phát triển của đất nước. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nhấn mạnh: “Có tài mà không có đức là người vô dụng, có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”. Vì vậy, việc đánh giá cán bộ phải được tiến hành một cách toàn diện, kết hợp chặt chẽ giữa đức và tài, trong đó phẩm chất chính trị và đạo đức cách mạng luôn giữ vai trò nền tảng.
Từ những cơ sở lý luận và thực tiễn nêu trên có thể khẳng định rằng, quan điểm “phi chính trị hóa” công tác cán bộ và đòi tách sự lãnh đạo của Đảng khỏi việc đánh giá, sử dụng cán bộ là hoàn toàn không phù hợp với bản chất của hoạt động chính trị – xã hội cũng như điều kiện thực tiễn ở Việt Nam. Đây thực chất là một thủ đoạn nhằm làm suy yếu vai trò lãnh đạo của Đảng, gây mất phương hướng chính trị trong công tác cán bộ và từng bước tác động đến sự ổn định, phát triển của đất nước.
Thứ tư, luận điệu cho rằng việc đánh giá cán bộ chỉ nên dựa trên năng lực chuyên môn và hiệu quả công việc, còn các yếu tố về lập trường chính trị, phẩm chất đạo đức chỉ mang tính hình thức, lạc hậu, thậm chí cản trở sự phát triển.
Đây là một quan điểm phiến diện, sai lầm và đi ngược lại những nguyên tắc cơ bản của công tác cán bộ. Trong bất kỳ tổ chức chính trị nào, đặc biệt là đối với một đảng cầm quyền, tiêu chí chính trị và đạo đức luôn giữ vai trò nền tảng, có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng đội ngũ cán bộ. Đối với Đảng ta, cán bộ không chỉ là người thực thi công vụ mà còn là lực lượng trực tiếp tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước. Vì vậy, bên cạnh trình độ chuyên môn và năng lực công tác, cán bộ trước hết phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, lối sống lành mạnh và tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ Nhân dân.
Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: “Chính trị là đức, chuyên môn là tài. Có tài mà không có đức là hỏng”. Tư tưởng đó thể hiện quan điểm nhất quán về sự thống nhất giữa đức và tài trong xây dựng đội ngũ cán bộ. Trong đó, đức là nền tảng để định hướng việc sử dụng tài năng đúng mục đích; còn tài là điều kiện để hiện thực hóa trách nhiệm và lý tưởng phục vụ Nhân dân. Do đó, việc tuyệt đối hóa năng lực chuyên môn và xem nhẹ yếu tố chính trị, đạo đức không những làm sai lệch bản chất của công tác cán bộ mà còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sự phát triển của đất nước.
Thực tiễn cách mạng Việt Nam đã chứng minh rằng mọi thắng lợi đều gắn liền với việc xây dựng được đội ngũ cán bộ “vừa hồng, vừa chuyên”. “Hồng” là bản lĩnh chính trị, đạo đức cách mạng; “chuyên” là trình độ, năng lực và kỹ năng thực tiễn. Hai yếu tố này có mối quan hệ hữu cơ, bổ sung và hỗ trợ lẫn nhau, không thể tách rời. Một cán bộ có năng lực chuyên môn tốt nhưng thiếu bản lĩnh chính trị, suy thoái về đạo đức rất dễ bị cám dỗ bởi lợi ích cá nhân, dẫn đến lạm dụng quyền lực, tham nhũng, tiêu cực và gây tổn hại đến lợi ích quốc gia, dân tộc. Ngược lại, nếu có phẩm chất tốt nhưng năng lực hạn chế thì cũng khó hoàn thành nhiệm vụ được giao, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của bộ máy.
Chính vì vậy, việc đánh giá cán bộ trên cơ sở kết hợp chặt chẽ giữa phẩm chất chính trị, đạo đức với năng lực chuyên môn, kết quả thực hiện nhiệm vụ và uy tín trong Nhân dân là yêu cầu khách quan, khoa học và phù hợp với thực tiễn Việt Nam. Đây cũng là cơ sở quan trọng để xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
Từ đó có thể khẳng định rằng, luận điệu phủ nhận vai trò của các tiêu chí chính trị, đạo đức trong đánh giá cán bộ thực chất là nhằm tách rời mối quan hệ giữa đức và tài, làm suy giảm bản chất cách mạng của công tác cán bộ. Đây không chỉ là sự ngộ nhận về lý luận mà còn là một thủ đoạn nhằm từng bước làm phai nhạt nền tảng tư tưởng, chính trị của Đảng và hệ thống chính trị nước ta.
Có thể khẳng định rằng, những kết quả đạt được trong xây dựng đội ngũ cán bộ thời gian qua là minh chứng thuyết phục cho tính đúng đắn trong đường lối, chủ trương của Đảng cũng như sự nghiêm túc, quyết liệt trong tổ chức thực hiện công tác cán bộ. Thực tiễn đó đã bác bỏ những luận điệu xuyên tạc, sai trái của các thế lực thù địch về công tác đánh giá cán bộ. Trước yêu cầu, nhiệm vụ của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế sâu rộng, mỗi cán bộ, đảng viên cần tiếp tục giữ vững bản lĩnh chính trị, nâng cao tinh thần trách nhiệm, chủ động đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; đồng thời góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ “vừa hồng, vừa chuyên”, đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Để công tác đánh giá cán bộ ngày càng chính xác, khách quan, chặt chẽ và đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp đổi mới trong kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc, cần tập trung thực hiện tốt một số giải pháp cơ bản sau:
Một là, thường xuyên làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục, quán triệt sâu sắc các nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng và Nhà nước về công tác cán bộ nói chung, công tác đánh giá cán bộ nói riêng; qua đó nâng cao nhận thức, trách nhiệm chính trị của các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị và đội ngũ cán bộ tham gia đánh giá cán bộ.
Hai là, tiếp tục nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện hệ thống tiêu chí đánh giá theo hướng chuẩn hóa, lượng hóa tối đa các tiêu chí; gắn chặt với kết quả thực hiện nhiệm vụ, sản phẩm công việc và trách nhiệm cá nhân. Đồng thời, đa dạng hóa các kênh thông tin phục vụ đánh giá, coi trọng ý kiến phản hồi của Nhân dân, doanh nghiệp và các đối tượng trực tiếp chịu tác động từ hoạt động của cán bộ.
Ba là, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và xây dựng cơ sở dữ liệu về cán bộ nhằm hỗ trợ việc thu thập, xử lý thông tin khách quan, nâng cao tính minh bạch, chính xác và kịp thời trong công tác đánh giá cán bộ.
Bốn là, hoàn thiện cơ chế khuyến khích và bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới sáng tạo và dám đương đầu với khó khăn, thử thách vì lợi ích chung; đồng thời khắc phục tình trạng đánh giá cào bằng, máy móc, bảo đảm ghi nhận đúng mức những cán bộ có tinh thần đổi mới, năng động và có nhiều đóng góp cho sự phát triển của cơ quan, đơn vị và đất nước.
Công tác cán bộ giữ vị trí đặc biệt quan trọng, là khâu then chốt trong toàn bộ hoạt động của hệ thống chính trị, quyết định trực tiếp đến năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng và hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước. Trong đó, đánh giá cán bộ là khâu mở đầu có ý nghĩa nền tảng, làm cơ sở cho việc quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, bố trí, sử dụng và thực hiện chính sách cán bộ. Thực tiễn những năm qua đã khẳng định tính đúng đắn trong đường lối của Đảng về công tác cán bộ, đồng thời là minh chứng sinh động bác bỏ những luận điệu xuyên tạc, sai trái của các thế lực thù địch nhằm phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ nói chung và công tác đánh giá cán bộ nói riêng.
Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với những thời cơ, vận hội và thách thức đan xen, yêu cầu đặt ra đối với công tác đánh giá cán bộ ngày càng cao. Vì vậy, cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương pháp và cơ chế đánh giá theo hướng khoa học, khách quan, toàn diện, thực chất; gắn chặt với kết quả thực hiện nhiệm vụ, uy tín trong Nhân dân và yêu cầu phát triển của đất nước. Đồng thời, phải phát huy dân chủ đi đôi với tăng cường kỷ luật, kỷ cương; kết hợp hài hòa giữa đánh giá phẩm chất chính trị, đạo đức với năng lực chuyên môn, hiệu quả công tác và tinh thần trách nhiệm của cán bộ.
Thực hiện tốt công tác đánh giá cán bộ không chỉ góp phần phát hiện, sử dụng đúng người, đúng việc, khơi dậy và phát huy tối đa năng lực, sở trường của đội ngũ cán bộ mà còn là giải pháp quan trọng để phòng ngừa, ngăn chặn suy thoái, tham nhũng, tiêu cực; củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và chế độ. Đây vừa là yêu cầu khách quan, vừa là nhiệm vụ cấp thiết nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ “vừa hồng, vừa chuyên”, đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong kỷ nguyên mới, góp phần xây dựng Đảng và hệ thống chính trị ngày càng trong sạch, vững mạnh./.
Trung tá Dương Văn Chiến, Trung tá Nguyễn Quang Bình, Thiếu tá Bùi Trung Đức/ Học viện Chính trị
Danh mục tài liệu tham khảo
1.Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XII(2018), Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 19/5/2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XII về xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược có đủ phẩm chất, năng lực và uy tín ngang tầm nhiệm vụ, Hà Nội. tr.1
2.Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Báo cáo tổng kết công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIII và phương hướng, nhiệm vụ, giải pháp công tác xây dựng Đảng nhiệm kỳ Đại hội XIV, Hà Nội. tr.8
3.Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị quốc gia sự thật, Hà Nội, Tập I. tr.34
4.Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb Chính trị quốc gia sự thật, Hà Nội, Tập II. tr.170
5.Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia sự thật, Hà Nội, tập 5. tr.314
6.Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia sự thật, Hà Nội, tập 12. tr.269