Ngày 17/11/2026, tờ Thế Giới Trẻ (Đức) đăng bài viết “Trò chơi bài đặt cược của Đông Âu – Lập trường được cho là của Nga” của nhà báo Reinhard Lauterbach, trong đó ví các cuộc đàm phán với một ván bài chiến lược, nơi yếu tố then chốt là giữ kín những quân bài trong tay cho đến thời điểm quyết định.

Những thông tin được trang Bild.de đăng tải tuần trước về lập trường đàm phán được cho là của Nga cần được nhìn nhận một cách thận trọng. Khi các cuộc đàm phán về cấu trúc an ninh tương lai của châu Âu mà Moscow mong muốn thậm chí còn chưa bắt đầu, mọi đề xuất đều có thể bị bác bỏ. Trên thực tế, điều này đã nhanh chóng xảy ra khi người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov phủ nhận thông tin cho rằng Nga đã đưa ra yêu cầu Phần Lan rút khỏi NATO trong các cuộc thảo luận tại Abu Dhabi. Tuy nhiên, sự phủ nhận này không đồng nghĩa với việc vấn đề trên sẽ hoàn toàn bị loại khỏi chương trình nghị sự trong tương lai.
Động thái phủ nhận của Moscow có thể phục vụ hai mục tiêu. Về chiến thuật, điều này nhằm làm giảm sức nặng của những phản ứng phản đối tại Phần Lan, khiến các ý kiến cảnh báo về yêu cầu nói trên bị nhìn nhận như những lo ngại thiếu cơ sở. Về chiến lược, các yêu cầu trong một danh sách đề xuất ngoại giao, tương tự tài liệu mà Bild tuyên bố thu thập được từ Moscow, thường được phân thành hai nhóm: những mục tiêu cốt lõi cần kiên trì theo đuổi và những yêu cầu mang tính chiến thuật, có thể được sử dụng làm quân bài mặc cả rồi nhượng bộ trong quá trình thương lượng. Theo cách nhìn này, yêu cầu Phần Lan rút khỏi NATO nhiều khả năng thuộc nhóm thứ hai.
Xét về địa chiến lược, việc Phần Lan gia nhập NATO đặt ra những thách thức an ninh đáng kể đối với Nga, thậm chí trên một số phương diện còn lớn hơn so với Thụy Điển, quốc gia gia nhập liên minh quân sự phương Tây trong cùng giai đoạn. Trước hết, đường biên giới dài khoảng 1.300 km giữa Nga và Phần Lan, trải từ Karelia đến Lapland, làm gia tăng đáng kể chiều dài đường biên giới trực tiếp giữa Nga và NATO. Bên cạnh đó, sự hiện diện của NATO tại Phần Lan có thể làm gia tăng nguy cơ đối với các tuyến vận tải chiến lược nối miền Trung nước Nga với Murmansk, cũng như các căn cứ của Hạm đội phương Bắc nằm cách biên giới Phần Lan không xa.
Một yếu tố quan trọng khác là vị trí địa lý của Phần Lan gần St. Petersburg, khu vực có ý nghĩa đặc biệt đối với an ninh Nga. Trong lịch sử, những lo ngại về an ninh tại khu vực này từng là một trong những nguyên nhân dẫn đến cuộc Chiến tranh Mùa đông giữa Liên Xô và Phần Lan giai đoạn 1939–1940. Dù giành được một số nhượng bộ lãnh thổ, Liên Xô đã phải trả giá đắt về quân sự trong cuộc xung đột này.
Tuy nhiên, việc Moscow không đặt ra những phản ứng tương tự đối với tư cách thành viên NATO của Thụy Điển, trong bối cảnh Biển Baltic ngày càng chịu ảnh hưởng chi phối của liên minh quân sự phương Tây, cho thấy các tính toán của Nga vẫn chịu sự tác động của những giới hạn thực tế. Điều này cũng củng cố nhận định rằng không phải mọi yêu cầu được đưa ra trong quá trình chuẩn bị đàm phán đều nhất thiết là mục tiêu mà Moscow quyết tâm theo đuổi đến cùng.
Hồ Ngọc Thắng/Nguồn: https://www.jungewelt.de/artikel/533520.osteuropapoker.html
Bài viết cùng chuyên mục
Tiếng nói cử tri từ cơ sở: pháp luật phải sát thực tiễn, vì nhân dân
Xung đột Ukraine: Khi nhượng bộ lãnh thổ không giải quyết được bất đồng chiến lược
Phát triển Đồng bằng sông Cửu Long: Liên kết nguồn lực, hoàn thiện hạ tầng vùng
Pháp: Mélenchon và tư tưởng “chủ quyền nhân dân vĩnh viễn”
ASEAN trước bài toán Myanmar: Giữa yêu cầu duy trì sức ép chính trị và xu hướng tái tiếp xúc ngoại giao
Tính toán của Moskva và thế khó của châu Âu trong đàm phán Ukraine


